|

Con đường phía trước [11]

Chương 1, Chương 2, Chương 3, Chương 4, Chương 5, Chương 6, Chương 7, Chương 8, Chương 9, Chương 10, Chương 11

Tác giả: Bill Gates.
Dịch giả: First News.
Nhà xuất bản: Nxb Trẻ
Số trang: 400
Hình thức bìa: Mềm
Kích thước: 14.5×20.5 cm
Ngày xuất bản: 08-2004

Chương 11

Đây là những thú vị trong thời đại thông tin. Đây chính là giai đoạn khởi đầu. Hầu như nơi nào tôi đến, dù để thuyết trình hay ăn tối với bạn bè, tôi đều gặp những câu hỏi tương tự : Công nghệ thông tin sẽ thay đổi cuộc sống của chúng ta như thế nào, tương lai khác biệt ra sao, cuộc sống sẽ tốt đẹp hơn hay xấu đi?

Ảnh: Getty Image

Như đã nói, tôi thuộc tuýp người lạc quan, tôi lạc quan về ảnh hưởng của nền công nghệ mới đối với cuộc sống. Bằng cách mở rộng phân phối thông tin, cuộc sống có nhiều giờ rảnh rỗi hơn, đời sống văn hoá phong phú hơn. áp lực đối với các đô thị sẽ giảm xuống do chúng ta có thể làm việc tại nhà hoặc ở những nơi xa thành phố. Sản phẩm tạo ra hàng ngày càng nhiều các dạng thông tin thay vì hình thức sản phẩm chế biến. Theo đó, nguồn tài nguyên thiên nhiên ít phải chịu áp lực khai thác hơn. Cuộc sống dễ dàng kiểm soát hơn, kinh nghiệm và sản phẩm làm ra đúng với thực tế mong muốn. Công dân trong xã hội thông tin mới nhiều cơ hội mới trong việc làm, học hành giải trí. Những quốc gia can đảm bước đi đầu trong mối liên hệ khăng khít với nhau tất sẽ gặt hái được những phần thưởng xứng đáng về kinh tế hàng loạt những thị trường mới với muôn vàn vận hội có việc làm mới mở ra.

Nếu xét theo từng giai đoạn mười năm, kinh tế luôn là một tiến trình đột phá đầy kịch tính. Suốt mấy trăm năm qua, mỗi thế hệ nối tiếp nhau phát kiến những cách xử lý công việc hậu quả hơn. Lợi ích tích luỹ trở nên không lồ. Ngày nay, mỗi người dân bình thường có được điều kiện sống hơn hẳn một nhà quí tộc của vài trăm năm trước. Sống như những ông hoảng thuở trước lãnh địa rộng lớn quả thú vị thật, nhưng chấy rận trong người thì chúng ta nghĩ sao? Riêng tiến bộ trong y học đã kéo dài tuổi con người cũng như cải thiện mức sống một cách đáng kể.

Những năm đầu thế kỷ 20, Hery Ford là chủ một tập đoàn sản xuất xe hơi. Vậy mà xe bạn đang sử dụng vượt xa tất cả những xe ông ta từng có: an toàn hơn, đáng tin cậ hơn, và chắc chắn có hệ thống âm thanh hiện đại hơn nhiều. Sự tiến bộ theo cách này sẽ cứ tiếp tục. Sản lượng gia tăng thúc đẩy xã hội phát triển. Đến lúc nào đó người bình thường cũng có thể “giàu có hơn” bất kỳ ai trong chúng ta bây giờ vấn đề chính la thời gian thôi.

Tôi là người lạc quan nhưng không phải là tôi không quan tâm đến những vấn đề xẩy ra với tất cả chúng ta. Cùng với những đổi thay quan trọng, chúng ta phải trả giá cho những lợi ích mà xã hội thông tin mang lại. Trong một bộ phận kinh tế sẽ có những xáo trộn đòi hỏi có sự tái đào tạo nhân công. Các dịch vụ truyền thông liên lạc và điện toán miễn phí làm thay đổi mối quan hệ giữa các quốc gia và giữa các thành phần kinh tế trong quốc gia. Uy lực và tính đa năng của kỹ thuật làm nẩy sinh những lo ngại mới về đời sống riêng tư, bí mật thương mại và an ninh quốc gia. Ngoài ra, vấn đề công bằng cũng đặt ra. Xã hội thông tin phải phục vụ cho mọi đối tượng chứ không ưu tiên ch một nhóm người am hiểu kỹ thuật hoặc có đặc ân về kinh tế. Tóm lại, hàng loạt vấn đề đang chờ đợi chúng ta. Không hẳn tôi đã có hướng giải quyết, nhưng tôi nói ở đầu cuốn sách, đây là thời điểm tốt nhất cho một cuộc thảo luận cởi mở. Tiến bộ kỹ thuật đặt toàn thể xã hội trước những vấn đề mới mẻ và phức tạp mà chúng ta chỉ tiên liệu được phần nào. Sự tiến bộ quá nhanh trong lĩnh vực kỹ thuật đôi lúc còn gây cho chúng ta cảm tưởng của thế giới sau này sẽ thay đổi từng ngày một. Thực tế thì khác. Tuy nhiên chúng ta phải chuẩn bị cho sự thay đổi. Xã hội buộc phải thực hiện những sự chọn lựa khó khăn trong những lĩnh vực nghiên cứu không gian, đầu tư giáo dục, luật lệ, cân nhắc giữa riêng tư cá nhân và an ninh cộng đồng.

Điều quan trọng là chúng ta phải nghĩ đến tương lai, nhưng đồng thời phải thận trọng, tránh hành động vội vã. Lúc này, chúng ta chỉ có thể nêu những vấn đề có tính khái quát chứ không phải mổ xẻ, đặt những yêu cầu cụ thể. vẫn còn rộng thời gian để chúng ta quan sát diễn trình của cuộc cách mạng đang đến để đưa ra quyết định sáng suốt hơn là thuần tuý mang tính phản ứng.

Có lẽ mối lo ngại cá nhân phổ biến nhất là vấn đề “Tôi phải làm thế nào để thích nghi với một nền kinh tế đang phát triển ?” Ai cũng lo sợ công việc họ đang trở nên lỗi thời và rồi không thể nào thích nghi với cách thức làm việc trong những lãnh vực sau này sẽ biến mất, hoặc những thay đổi kinh tế sẽ dẫn đến tình trạng thất nghiệp đại trà, nhất là đối với thế hệ công nhân lớn tuổi. Đlà những mối quan ngại chính đáng. Tất thẩy ngành nghề, nghiệp vụ rồi sẽ mai một dần. Những hình thức mới nảy sinh. Chúng ta sẽ chứng kiến sự kiện này trong một vài ba thập niên nữa với tốc độ vùn vụt như kinh nghiệm lịch sử cho thấy, những cũng không dữ dội hơn ảnh hưởng của cuộc cách mạng mà công nghệ vi xử lý mang lại, hay sự chấn động trong lãnh vực vận tải không gian, đường bộ, dịch vụ ngân hàng trong thập kỷ qua.

Dù bộ vi xử lý và thành qủa của nó là máy điện toán cá nhân làm thay đổi, thậm chí xoá sổ một số ngành nghề và tên tuổi một số công ty, chúng ta cũng khó tìm thấy một bộ phận kinh tế lớn nào bị ảnh hưởng một cách tiêu cực. Các công ty sản xuất bộ vi xử lý trung ương, điện toán mini, máy đánh chữ đang thu nhỏ quy mô lại, nhưng công nghệ điện toán, xét về tổng thể, tạo thêm việc làm cho vô số người. Hầu hết những người bị những công ty điện toán lớn như IBM, DEC sa thải đều tìm được việc làm khác trong cùng lĩnh vực, thường là ở những công ty ít nhiều liên quan đến máy điện toán cá nhân.

Ngoài công nghệ điện toán, khó lòng tìm thấy một bộ phận kinh tế hoàn hảo nào bị tác động một cách tiêu cực bởi máy điện toán cá nhân. Công việc sắp chữ in bị thay thế bởi phần mềm xuất bản. Thế nhưng, phần lớn số thợ này đều tìm được những việc làm khác do chính phần mềm này tạo ra. Sự thay đổi không phải lúc nào cũng tốt đẹp cho tất cả mọi người, nhưng các cuộc cách mạng cho thấy một khi công việc được máy điện toán sử lý thì kết quả thật mỹ mãn.

Một số người lo ngại rằng trong tương lai chỉ còn một số loại công việc nhất định và công việc nào đó mất đi kéo theo một số người mất việc làm. May thay, kinh tế không vận hành theo cách đó. Kinh tế là một cấu trúc khổng lồ trong đó các thành phần hoạt động nhịp nhàng ăn ý với nhau. Một bộ phận nào đó bị phóng thích tức khắc tìm thấy chỗ đứng quan trọng của nó ở một bộ phận khác. Một khi công việc không còn cần thiết nữa, người ta được giải phóng để làm công việc khác. Kết quả là giải quyết được nhiều viẹc hơn. Về nâu dài mức sống đựơc nâng cao nếu nền kinh tế có sự biến động như suy thoái hoặc trì trệ thì hậu quả làm nhiều người lần lược mất việc làm, nhưng bất kỳ sự thay đổi nào do chính kỹ thuật mang lại đều có khuynh hướng là tạo thêm việc làm mà thôi.

Thể loại ngành nghề thay đổi liên tục cùng với sự tiến hoá của xã hội. Đã có một thời, các cuộc điện đàm đều phải thông qua sự giúp đỡ của tổng đài viên. Hồi tôi còn bé, muốn gọi điện đường dài từ gia đình đi phải bấm số “0″ rồi nó số điện thoại cần gọi để nhân viên tổng đài cho gọi. Sau này khi tôi lớn hơn một chút vẫn thấy còn nhiều công ty sử dụng tổng đài nội bộ. Tổng đài viên nối đường dây bằng cách cắm dây vào tổng đài. Ngày nay, chỉ còn rất ít nơi sử dụng tổng đài viên. Dù vậy, số lượng các cuộc điện thoại tăng nhiều hơn bao giờ hết, Tự động hoá đã thay thế tất cả.

Trước Cách Mạng Công Nghiệp, đa số dân chúng sống bằng nghề nông. Trồng trọt là nghề chính của nhân loại thời đó. Giả sử như lúc đó có người tiên đoán rằng vài thế kỷ sau đó xã hội chỉ cần một bộ phận nhờ để sản xuất lương thực, ắt hẳn đã reo lo âu cho giới nông dân về kế sinh nhai của họ sau này. Trong số 501 loại công việc do cục điều tra dân số Hoa Kỳ thống kê được vào năm 1990 thì đa số các loại công việc này không có trước đó năm mươi năm. Mặc dù chúng ta không thể nào biết trước được những loại công việc mới phát sinh, nhưng hầu hết đều ít nhiều liên quan đến nhu cầu chưa được đáp ứng về giáo dục, dịch vụ xã hội cũng như giải trí.

Chúng ta biết rằng khi xa lộ thông tin nối mạng giữa người mua và người bán thì những người làm trung gian trong các thương vụ sẽ chịu áp lực nặmg nờ, tương tự như các nhà buôn bán nhờ chịu áp lực từ các hãng buôn đầu mối như Wal-Mart, Price-Costo, và những công ty có mạng lưới tiếp cận người tiêu dùng đặc biệt hiệu quả. Có thể chúng ta tiếc cho hình thái văn hoá đã biến mất, những các cửa hiệu đầu mối và hàng loạt những tiệm bán thức ăn nhanh đang phát đạt bởi người tiêu dùng, bằng lá phiếu đô la, có khuynh hướng ủng hộ cho những người cung cấp tìm kiếm hiệu quả sản xuất bằng giá cả mới hơn.

Giảm đi số lượng người trung gian, môi giới, cũng là một cách hạ thấp giá thành. Điều này sẽ làm cho nền kinh tế thay đổi, nhưng sự thay đổi đó sẽ không nhanh hơn những thay đổi mà phương thức bán lẻ mang lại thập kỷ qua. Phải nhiều năm nữa mới có thể đưa ra xa lộ thông tin vào phục vụ thật rộng rãi trong việc mua bán để giảm thiểu số lượng người trung gian để chúng ta chuẩn bị. Những công việc này thay thế những người trung gian có thể xa lạ đến mức chưa thể nghĩ tới được. Chúng ta hãy chờ đợi xem nền kinh tế mới sẽ tạo ra những sản phẩm đầy sáng tạo như thế nào. Thế nhưng, một khi xã hội còn cần đến sự giúp đỡ, nhất định còn nhiều công việc mỗi chúng ta phải làm.

Lợi ích lớn lao mà nền sản xuất tiên tiến mang lại không ổn định. Với nhũng người được đào tạo cho một công việc nào đó mà bỗng nhiên không còn cần thiết nữa, ta không thể đơn giản đề nghị họ ra đi học lấy một nghề khác. Quá trình tự thích ứng không đơn giản ivà nhanh chóng như vậy nhưng lại rất cần thiết. Chuẩn bị cho thế kỷ sắp đến không phải là dễ dàng, vì thậm chí chúng ta không thể tính trước được những ảnh hưởng phụ do những thay đổi mà chúng ta có thể tiên liệu được gây nên, nói chi đến những thay đổi mà chúng ta có thể tiên đoán được. Cách đây một trăm năm, một chân trời mới trong công nghệ sản xuất se hơi mở ra chắc chắn đã mang lại những món lợi kếnh sù và đè bẹp một số ngành nghề hoặc nhóm những ngành nghề sản xuất khác. Nhưng khó có thể đoàn trước những gì cụ thể.

Không chừng bạn đã báo cho người bạn của mình ở công ty asmeBuggy Whip chuẩn bị hồ sơ xin việc làm và lời khuyên anh ta nên đăng kí một khoá học về máy móc, nhưng bạn có tính đến việc đầu tư bất động sản để xây dựng hàng loạt các thương xá không ?

Hơn bao giờ hết, giáo dục có vai trò đặc biệt trong việc tạo năng để giải quyết những vấn đề chung. Trong thế giới đầy biến động này, giáo dục giữ vai trò quan trọng nhất giúp cho con người dễ dàng thích nghi với môi trường mới. Khi nền kinh tế chuyển đổi, những người hay những xã hội nào được trang bị trình độ phù hợp, thông qua giáo dục, sẽ có khuynh hướng thích ứng tốt nhất. Chi phí mà xã hội phải trả cho việc thuê mướn người có chuyên môn sẽ tăng cao. Vì vậy, tôi có lời khuyên hãy, thông qua nền giáo dục, chuẩn bị cho mình vốn học vấn chính quy và không ngừng học hỏi để kịp thời nắm bắt nghiệp vụ mới và lợi ích mới trong suốt cuộc đời.

Nhiều người sẽ bị đẩy ra khỏi nơi quen thuộc với mình. nhưng những gì họ biết trước đó không hẳn không có chỗ sử dụng. Mọi người, kể cả công ty, phải tự tái tạo mình – ít nhất hơn một lần. Các công ty và chánh phủ phải có chính sách tái tạo nhân công, nhưng mỗi cá nhân có trách nhiệm chính về trình độ học vấn của bản thân.

Bước đầu tiên làm quen với điện toán, chúng ta cảm thấy bối rối. Riêng trẻ con là một ngoại lệ. Người lần đầu tiên sử dụng lo sợ rằng chỉ một lỗi lầm nhờ trong khhi sử dụng cũng làm hỏng máy hoặc đánh mất toàn bộ thông tin lưu trữ.

Đồng ý là các số liệu sẽ mất nhưng hiếm khi chúng ta không phục hồi lại được. Hiện nay, chúng ta tìm được cách gửi thông tin khó bị mất và dễ dàng phục hồi hơn. Hầu hết các phần mềm có lệnh “lập lại – Undo” giúp dễ thực hiện những công việc khác cùng lúc rồi nhanh chóng phục hồi lại thông tin cũ. Người sử dụng trở nên tự tin hơn vì những sai sót không phải là bi đát lắm. Và mọi người bắt đầu thử nghiệm. Máy điện toán cá nhân tạo nhiều cơ hội cho thực nghiệm. Càng có kinh nghiệm sử dụng, người ta càng hiểu những gì có thể làm, những gì không thể làm được.

Máy điện toán trở thành công cụ hơn là một mối đe dạo. Cũng như máy xới. Máy may, máy điện toán giúp giải quyết công việc hiệu quả hơn.

Pages: 1 2 3 4 5

1 Phản hồi cho “Con đường phía trước [11]”

  1. Vó Hưng Thanh says:

    NHỚ TỚI BILL GATES

    Ông Bill Gates cái đầu vĩ đại
    Nào cần chi học hết cử nhân
    Nhìn xa cho đến nhìn gần
    Ông luôn bao quát mười lần hơn ai
    Người như thế chân tài thứ thật
    Đời nhờ ông đỡ tất bật hơn
    Bây giờ thế giới sướng rơn
    Ngồi nhà lướt Web bởi ơn ông nhiều
    Ngày xưa hạn chế bao nhiêu
    Ngày nay mở rộng mọi chiều không gian
    Có ông như bắt được vàng
    Khiến cho thế giới đàng hoàng đi lên !

    VHT

Phản hồi