|

Ảnh hưởng của cuộc cách mạng Dân Chủ ở Trung Đông với Á Châu, đặc biệt là TQ

(The wind that will not subside)- The Economist. February 19, 2011

Người dịch: Nguyễn Quốc Khải

Tin giờ chót: Trong ngày 20 tháng 2, Associated Press đã loan tin rằng những cơ quan có thẩm quyền ở Trung Quốc đã bắt giam một số người bất đồng chính kiến, gia tăng số cảnh sát viên trên đường phố, ngưng dịch vụ nhắn tìn dưới hình thức văn bản (text message) qua hệ thống điện thoại di động, gia tăng kiểm soát Internet, ngăn chặn thông tin về các cuộc nổi dậy ở Trung Đông. Cùng trong ngày, Chủ Tịch Nhà Nước Hồ Cẩm Đào ra lệnh cho những viên chức địa phương giải quyết những vấn đề nổi cộm của dân chúng làm hại cho sự hòa hợp và ổn định trong xã hội.

————————————————

Những lãnh tụ độc tài ở Á châu lo ngại

Những chế độ độc tài tại Tunisia và Ai Cập bị lật đổ nhanh chóng bởi những cuộc biểu tình của dân chúng đã làm cho những lãnh tụ độc tài ở khắp mọi nơi lo sợ. Tại Á châu, những lãnh tụ này đã theo rõi làn sóng khát vọng dân chủ lan tràn khắp vùng Trung Đông và tự hỏi làn sóng này sẽ đi xa đến đâu.  Ngay tại Trung Quốc, mặc dù bên ngoài làm ra vẻ tự tin vào đường lối đúng đắn đã chọn lựa, chánh quyền tỏ ra thận trọng về biến cố tại Cairo [thủ đô Ai Cập] vì nó có thể làm sống lại những ký ức cũ và về những hi vọng mà chánh quyền có thể tái lập lại.

Những chế độ chuyên quyền tuyệt đối như Miến Điện và Bắc Hàn có thể cảm thấy miễn dịch đối với sức mạnh của dân bởi vì những chế độ này có thể dựa vào sự cô lập và sự đàn áp tàn bạo tuyệt đối. Trong những chế độ độc tài ở Trung Á, gần gũi với Trung Đông hơn về địa lý, văn hóa và tôn giáo, tiếng vang của những cuộc cách mạng mới đây có thể lớn hơn.  Nhưng phần đông người ta nghĩ đến những điểm của Trung Quốc tương tự với những biến cố vừa qua.

Ký ức Thiên An Môn

Những điểm tương tự này có những hậu quả to lớn trên thế giới không phải chỉ vì vai trò của Trung Quốc ngày càng quan trọng hơn, nhưng sự lớn mạnh của Trung Quốc đã đưa đến một điều gọi là “sự đồng thuận Bắc Kinh” (Beijing consensus), theo đó sự phát triển kinh tế nhanh chóng đáng kể hơn là tự do.  Vào năm 1989, sau cuộc tàn sát tại quảng trường Thiên An Môn ở Bắc Kinh, khi chế độ cộng sản ở các nước Đông Âu thay phiên nhau sụp đổ, Trung Quốc là một quốc gia đứng ngoài lề, chống lại khuynh hướng lịch sử mà một ngày nào đó nó cũng sẽ bắt kịp. Sự thành công sau đó của Trung Quốc đã làm giảm bớt niềm tin rằng khuynh hướng tự do dân chủ chắc chắn sẽ xẩy ra, và khuynh hướng này trở nên kém ước ao đối với một số người. Ngay cả những nhà bình luận Tây Phương đã phải thừa nhận rằng hệ thống của Trung Quốc đã đạt được những điều hứa hẹn.

Những viên chức Trung Quốc nói rằng quốc gia của họ không thích hợp với chế độ dân chủ Tây Phương. Một điều họ không đề cập đến là chính cơ cấu của Đảng Cộng Sản có nguồn gốc Lê Nin Tây Phương. Ngoài ra họ còn che dấu một yếu tố quan trọng của Phương Tây không hiện hữu ở Trung Quốc là khả năng loại bỏ một chính quyền không được dân chúng ưa thích mà không cần phải có một cuộc cách mạng. Đây là lý do tại sao mà những cuộc cách mạng ở những nơi khác lại gây sự chú ý mạnh mẽ.

Ký ức về những cuộc biểu tình tại quảng trường Thiên An Môn là một lý do khiến cho những viên chức kiểm duyệt của Trung Quốc làm việc cần cù để giới hạn việc bàn cãi đến tình trạng bất ổn tại Ai Cập. Kịch bản rất quen thuộc đối với những ai có mặt tại Bắc Kinh vào năm 1989: Những cuộc biểu tình lớn lao, không khí đoàn kết của quần chúng và lòng yêu nước vùng dậy, đông đảo dân chúng tập hợp tại quảng trường chính của thủ đô, những khẩu hiệu chống tham nhũng và độc tài, sự tin tưởng rằng quân đội về phe dân chúng và chống lại kẻ cầm quyền, ngay cả sự xuất hiện của những tên du côn ủng hộ chế độ. Tuy nhiên lần này câu chuyện có một kết thúc vui vẻ hoặc ít nhất tạo ra một cảm giác thắng lợi và lạc quan.

Báo chí Trung Quốc quả thực có đề cập đến biến cố làm xụp đổ của chính quyền Mubarak một cách rõ ràng. Một bài báo viết rằng “Ai Cập đã thắng một trận đánh, nhưng không phải là cả một cuộc chiến.” Tờ China Daily lập luận: “Bất cứ một thay đổi chính trị nào sẽ đều vô nghĩa … quốc gia xụp đổ cuối cùng sẽ làm mồi cho hỗn loạn.” Tuy nhiên có những kết luận khác.  Mạng Caixin bình luận rằng “Chế độ chuyên quyền tạo ra xáo trộn; dân chủ xây dựng hòa bình.”

Những lãnh tụ độc tài Trung Quốc có ba lý do để nghĩ rằng họ có thể gạt bỏ sự so sánh với Tunisia và Ai Cập. Thứ nhất, Trung Quốc có ba thập niên phát triển kinh tế một cách tuyệt vời. Một cuộc điều nghiên do Pew Research Centre thực hiện vào năm vừa qua cho thấy rằng 87% dân Trung Quốc hài lòng với sự việc đã diễn tiến trong nước.  Thứ hai, ngay cả nếu không hài lòng, dân chúng cũng không có một nhân vật nào để quy trách nhiệm: Trung Quốc là một chế độ độc tài độc đảng, không phải một cá nhân. Không có một bạo chúa nào cố bám vào quyền lực lâu dài. Vào năm 2002, Đảng Cộng Sản Trung Quốc đã thực hiện một cuộc chuyển tiếp quyền hành một cách trật tự và cam kết một cuộc chuyển tiếp nữa vào năm 2012.

Thứ ba, bộ máy nội an rất lớn và hiệu lực và quân đội lệ thuộc vào Đảng Cộng Sản. Nhưng không ai biết lực lượng an ninh sẽ phản ứng ra sao nếu có lệnh đàn áp một cuộc nội dậy lớn nữa của quần chúng?  Lực lượng này đã sẵn sàng bắn vào những người biểu tình để dẹp tắt cuộc nổi dậy của sắc dân Uighurs tại Urumqi, thuộc tỉnh Tân Cương (Xinjiang) vào năm 2009.  Tuy nhiên ngay vào năm 1989, quân đội đã không chứng tỏ là hoàn toàn đáng tin cậy – Ít nhất có một sĩ quan cấp tướng đã không tuân lệnh đem quân tiến vào Bắc Kinh.

Một đảng cộng sản thật sự tự tin đã không dành quá nhiều cố gắng vào việc kiểm soát Internet để ngăn chặn người sử dụng so sánh tình trạng quốc nội với những biến cố ở nước ngoài. Họ luôn luôn chú ý đến những dấu vết có thể đưa tới bất ổn và có nhiều lý do để buồn phiền. Nạn lạm phát lên cao dữ dội vào cuối thập niên 1980 trước khi xẩy ra cuộc biểu tình Thiên An Môn, nay lại một lần nữa gia tăng. Những giai cấp trung lưu, thông thường là những động cơ thúc đẩy những thay đổi chính trị, đang phát triển rất nhanh. Nạn thất nghiệp của giới trẻ mới tốt nghiệp lên rất cao làm hao mòn niềm hi vọng của những người đáng lẽ phải lạc quan về tương lai của Trung Quốc. Hàng năm, người ta chứng kiến hàng chục ngàn cuộc biểu tình, trong nhiều trường hợp liên quan đến vấn đề tịch thu đất đai bởi những viên chức địa phương hỗng hách.

Cây muốn lặng

Những cuộc vùng dậy mới đây của quần chúng tạo ra hai khó khăn cho những người bênh vực hệ tư tưởng của Trung Quốc. Thứ nhất, họ không thể đổ lỗi cho những kẻ thông thường bị tình nghi là thủ phạm, “những bàn tay lông lá” ngoại bang – điển hình là Hoa Kỳ. Trái lại những cuộc nổi loạn này một phần mang tính cách chống Mỹ. Như tại Phi Luật Tân vào năm 1986, Nam Hàn 1987, và Nam Dương 1998, những lãnh tụ độc tài được Mỹ nuông chiều bị lật đổ.

Thứ hai, những cuộc nổi dậy thiếu chủ đích tư tưởng và thiếu tổ chức chặt chẽ. Mật vụ của Trung Quốc rất giỏi trong việc bóp chết những phong trào chính trị vừa mới đâm trồi. Nhưng họ đã không thấy được sự bành trướng của tổ chức Phát Luân Công (Falun Gong) thành một lực lượng chống chánh quyền trên toàn quốc. Mặc dù có bức tường lửa và những đội quân kiểm duyệt, lực lượng an ninh Trung Quốc gặp khó khăn trong việc kiểm soát những trang blog nhỏ, tin nhắn dưới hình thức văn bản (text message), hoặc những hệ thống thông tin đại chúng. Cố gắng ngăn chặn thông tin về Trung Đông chỉ thành công một phần. Đây là lý do tại sao họ cảm thấy tin tức gây ra rối loạn – bởi vì dân Trung Quốc không coi đó là ký ức của quá khứ đầy ác mộng, nhưng là viễn tượng của một tương lai đầy hi vọng.

Chú thích:

(1)  Anita Chang, “China tries to stamp out ‘Jasmine Revolution,” Associated Press, February 20, 2011.

5 Phản hồi cho “Ảnh hưởng của cuộc cách mạng Dân Chủ ở Trung Đông với Á Châu, đặc biệt là TQ”

  1. TINH HOA VÀ QUY LUẬT

    Tinh hoa chính trị ở đời
    Đó là quy luật vạn thời vậy thôi
    Hoa cho trái ngọt mấy hồi
    Dễ gì lá lại cho đời toàn hoa

    Chỉ anh Các Mác ta bà
    Hô lên giai cấp quả là than ôi
    Đời thành đảo lộn mấy hồi
    Kiểu trồng chuối ngược dễ nào đi lên

    Khiến cho ngày tháng buồn tênh
    70 năm vẫn đổ rõ ràng Liên Xô
    Còn anh Trung Quốc to đầu
    Nhưng mà vẫn dại giữ hoài bao lâu

    Thiên An Môn quả u sầu
    Hàng xe tăng cán dập đầu sinh viên
    Ngàn người máu ngập kinh thiên
    Ông Trời đã chứng mọi miền đều hay

    Vậy nên Cách mạng hoa lài
    Tunisie Ai Cập mới tài làm sao
    Cường quyền phải bị lật nhào
    Độc tài phải dẹp trao quyền lại dân

    Đưa về tuyển cử cân phân
    Nhân tài được chon giữa phần tinh hoa
    Chan hòa lan tỏa mọi nhà
    Tự do dân chủ quả là thông minh

    Còn như giai cấp đấu tranh
    Cái ngu một thuở do anh Mác bày
    Khiến người giành giật lẫn nhau
    Dễ nào phát triển trên đời này sao

    Thế nên đừng mãi tự hào
    Cái ngu như vậy lẽ nào chẳng thông
    Văn minh khoa học đáng trông
    Văn minh bạo lực vốn càng hẩm hiu

    Vậy thời nói it hiểu nhiều
    Tinh hoa quy luật chuyện đời đều luôn
    Giống như nước chảy tự nguồn
    Dễ chi chảy ngược với luồng tự nhiên

    THƯỢNG NGÀN
    (30/10/15)

    • DẶM NGÀN says:

      Xin đọc “Bảy mươi năm đổ rõ ràng Liên Xô”
      “Đời thành đảo lộn hỡi ôi”
      “Nhân tài được chọn giữa vòng tinh hoa”
      “Dễ chi chảy ngược lại luồng tự nhiên”
      BẠT NGÀN

  2. Vu Duy Giang says:

    Kong Hi-en phản hồi trên mạng báo VN(ĐCV)để khuyên đồng bọn,đồng bào TQ(Tầu Quen)thì thật là vô ích,vì TQ không biết đọc tiếng VN!Vậy lần sau thì phải viết bằng chữ Tầu để Kống-Hỉ TQ,và đừng viết bằng tiếng VN để phản hồi,hay phản bội tổ quốc VN,nghĩa là phản quốc!

  3. Hình như Khadafi trên đường trốn chạy sang Venezuela, một nước rất thân với ông ta. Ông Khadafi cầm quyến hơn 42 năm, nhưng ông không đáp ứng nguyện vọng của người dân là cho dân tự do và chia quyền lợi như dầu mỏ, khí đốt có sẳn cho người dân. Ông là người không có tâm huyết yêu tổ quốc, yêu đồng bào vì thế dân chúng đã mang mối thù truyền kiếp muốn lật đổ ông, mang cho dân tộc Lybie một làn sóng mới, đó là tự do dân chủ.

    Dân tộc Trung hoa phải hiểu rằng, chủ nghĩa cá nhân làm giàu cho một số người, sẽ đưa đến dân làm cách mạng, tại sao những thành quả kinh tế của Trung Quốc không chia chác với người dân nghèo mà hôm nay thấy những nước Trung Đông nỗi dậy thì ông Hồ Cẩm Đào ra lịnh cho những quan chức phải giải quyết những vụ cướp đất vô lý của dân nghèo mà thủ tướng Ôn gia Bảo đã cảnh báo từ lâu.

    Trung Hoa đừng đi vết xe củ của VC, là người có quyền là tha hồ tham nhũng và kẻ nào tố cáo tham nhũng là đưa đi tù. Tham nhũng và cậy quyền thế sẽ đưa Trung Hoa đi vào con đường bế tắc như bọn VC. Những người lãnh đạo phải nhìn xa, nhìn rộng đừng nghĩ rằng khẩu súng là bẻ gảy ý chí của con người. Nghĩ như thế là không thích hợp với thời đại ngày nay nữa.

    Ông Đặng Tiểu Bình dám mở cửa về kinh tế vì ông nhìn xa, nhưng những người kế nghiệp chỉ nghĩ thuẩn tuý kinh tế mà không nghĩ đến an sinh xã hội. Và chính vấn đề giàu nghèo quá chênh lệch đã gây phong trào phản ứng không có lợi cho sự nghiệp hiện đại hóa kinh tế và khoa học. Người ta làm việc với mục đích gì, là phải có cơm ăn, áo mặc phải có một cuộc sống thoải mái tự do. Một nước có kinh tế đứng thứ hai trên thế giới không thể để người dân tìm ăn trong thùng rác như ở VN. Nhưng muốn cho dân có một cuộc sống an sinh xã hội tạm ổn, đều đó không khó, nhưng những người lãnh đạo yếu kém về kiến thức xã hội nên không biết cách lo cho dân. Một người công nhân làm việc suốt ngày nhưng khi bị đau nặng thì chính quyền không có khả năng giúp đở họ vào bệnh viện. Điều đó không thể chấp nhận được. Chế độ như vậy không khác gì VC, sẽ sụp đổ như Khadafi.

    Con người phải có lòng nhân, ông Lưu Hiểu Ba là người bất đồng chánh kiến, nhưng muốn bắt ông phải tôn trọng quyền làm người, đừng chơi trò đánh đập tàn nhẫn như VC. Bỏ tù ông, nhưng với tinh thần nhân đạo vì ông là người Trung Hoa yêu nước. Tại sao tên VC phản bội Trung Hoa trắng trợn thì nêu cao 16 chữ vàng, trong khi ông Lưu hiểu Ba thì cho ông là tên côn đồ. Điều ấy nhà lãnh đạo Trung Hoa phải suy nghĩ lại đừng theo thuyết tà kiến CS ngày xưa, vì không hợp thời nữa.

    Trung Hoa đã ra đời nhiều lý thuyết tuyệt vời, vấn đề thịnh suy là điều không tránh khỏi, khôn thì sống, ngu thì chết. Thương dân, lo cho dân thì dân đùm bọc. Bỏ đói dân,cướp ruộng vườn của dân như VC thì tự mình đào huyệt chôn mình.

    Nhà lãnh đạo Trung Hoa phải biết sống với dân như TT Ôn gia Bảo, có như thế đất nước Trung Hoa mới thịnh vượng, vươn vai với thế giới cùng sống và học kinh nghiệm dân chủ để tạo một xã hội công bằng mà trong đó chế độ người bóc lột người phải bị luật pháp xét xử.

Phản hồi