|

Mỹ vay tiền và vờn Trung Quốc trong cuộc chơi tiền tệ

 

Tranh biếm hoạ Giám đốc ngân hàng Trung ương Mỹ Ben Bernanke rải tiền xuống Thượng Hải - Anh: Investletter

Cách đây mấy bữa, tôi có trao đổi với bạn hữu trên FaceBook về tình hình kinh tế toàn cầu và chuyện Trung Quốc trong vòng một thập niên nữa có thể đuổi kịp Hoa Kỳ về tổng thu nhập nội địa (GDP).

Nói là có thể đuổi kịp về GDP thôi, chứ về thu nhập bình quân tính trên đầu người thì có lẽ một vạn mùa quýt nữa Trung Quốc cũng khó bắt kịp với số dân trên 1,3 tỷ người và hàng trăm triệu người ở vùng nông thôn và miền núi vẫn đang sống dưới mức nghèo khổ.

Theo Quỹ Tiện tệ Quốc tế, thu nhập đầu người (GDP per capita) của Trung Quốc trong năm 2010 là 4.382 USD, so với của Mỹ là 47.284 USD.Hơn nữa, Hoa Kỳ là một quốc gia có các định chế dân chủ vững chắc, với một nền kinh tế năng động, sáng tạo và luôn tìm ra được chính sách thích ứng với hoàn cảnh, thậm chí với các cuộc khủng hoảng. Trong khi Trung Quốc duy trì một cơ chế kinh tế tư bản nửa vời, chịu áp lực chi phối quá mạnh mẽ bởi nhà nước độc quyền và vẫn còn chủ yếu dựa vào xuất khẩu, bên cạnh nguy cơ bất ổn về chính trị xã hội luôn hiện hữu.

Trung Quốc hiện nay là chủ nợ nước ngoài lớn nhất của Mỹ. Trong bài “China: The new landlord of the U.S” trên CNNMoney, ngày 18 tháng 1 năm 2011, phân tích chủ đề này tác giả Paul R. La Monica cho biết Cục Ngân khố Hoa Kỳ thông báo Trung Quốc hiện sở hữu 895,6 tỷ đô la trái phiếu kho bạc Mỹ, có nghĩa là giảm từ 906,8 tỷ đô la so với một tháng trước đó và là sự suy giảm đầu tiên giá trị trái phiếu nợ của Trung Quốc kể từ tháng Sáu 2010. Trong một tháng mà giảm giá trị 11,2 tỷ đô la, quả là không nhỏ tý nào!

Trong cuộc mạn đàm trên Facebook tôi có nhắc lại nhận xét dí dỏm của một người bạn thân của tôi là Szymon Moldewhawer. Szymon Moldewhawer đã từng là Trưởng đại diện Văn phòng Thương mại của Mỹ tại Warsaw, Ba Lan.

Szymon Moldewhawer nói với tôi rằng, tớ đưa ra cho cậu một bức tranh đơn giản về chuyện nợ nần giữa Trung Quốc và Mỹ. Thế này nhé, một thằng Mỹ đầu tư vào Trung Quốc, ví dụ 1 tỷ đô la. Nhưng hắn ta cóc thèm mang tiền từ Mỹ vào Trung Quốc mà lấy ngay tiền của Trung Quốc thông qua các tác vụ tài chính từ khoản Trung Quốc cho Mỹ vay qua việc mua trái phiếu kho bạc Mỹ. Nên nhớ rằng, chính phủ Mỹ khi phát hành trái phiếu không phải lấy tiền chỉ để chi dụng cho các nhu cầu nội địa, mà dành đến 60% cho đầu tư ở nước ngoài. Số tiền này mang lại lợi nhuận lớn, đặc biệt là từ thị trường Trung Quốc tiềm tàng. Bây giờ ta có một phép tính số học của học sinh cấp 1: Ví dụ thằng Apple lấy tiền của Trung Quốc, tận dụng nhân công rẻ mạt của Trung Quốc, sản xuất ra một cái iPad cứ cho là 100 đô la chẳng hạn. Sản phẩm được xuất qua Mỹ và nhiều nước khác, bán với giá 500 đô la. Tiền lãi chảy hết vào túi thằng Mỹ. Thằng Trung Quốc nghèo hơn, cho thằng Mỹ giàu hơn vay tiền, còn thằng Mỹ thì láu cá kiếm lợi nhuận ngay trên lưng thằng cho vay, tớ hỏi cậu ai khôn hơn ai? Đây là tớ chưa nói tới việc thằng đi vay lại là cái thằng in ra đồng tiền đó. Chỉ cần nó phá giá một tý thôi, giá trị trái phiếu có thể mất đi vài trăm triệu đô la, nếu không nói đến vài tỷ, trong chốc lát!

Ông bạn tôi cười thích thú và thêm rằng, kinh doanh tiền tệ trên thế giới khó ai khôn ngoan và điếm đàng hơn tư bản Mỹ!

Không lâu sau cuộc chuyện trò trên đây, thực tế đã chứng minh điều người bạn tôi phác hoạ là đúng.

Vào tháng 10 năm ngoái Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (The Federal Reserve System), viết tắt là Fed (cũng có thể hiểu tương tự như Ngân hàng trung ương) đã thông báo một chương trình có biệt hiệu là QE2.

Đây là chính sách được gọi là nới lỏng định lượng, trong đó Fed công bố kế hoạch mua lại 600 tỷ đô la trái phiếu kho bạc dài hạn từ tháng 10 năm 2010, nhằm mục đích cung cấp vốn mới, hỗ trợ nền kinh tế các khoản tín dụng rẻ.

Ngay sau khi Fed công bố, Trung Quốc đã cao giọng chỉ trích chương trình QE2 này.

Kế hoạch mua lại trái phiếu của Fed dẫn đến một đồng đô la yếu hơn và lãi suất cao hơn, do đó làm giảm giá trị trái phiếu kho bạc mà Trung Quốc đang nắm giữ, như chúng ta đã thấy ở trên.

Trong ngày thứ Tư, 27 tháng 4 năm 2011, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ đã ấn định tỷ lệ lãi suất nằm trong khoảng 0-0,25 phần trăm và tuyên bố giữ nguyên quyết định mua lại trái phiếu với tổng số tiền 600 tỷ đô la.

Giám đốc Fed, ông Ben Bernanke, tại buổi họp báo cùng ngày cho biết Ủy ban Thị trường Mở đã có quyết định đầu tiên cho việc duy trì chính sách tái đầu tư các quỹ từ chứng khoán.

Sau cuộc họp hai ngày trước đó, Fed kết luận rằng, “sự phục hồi kinh tế Mỹ đang ở tốc độ vừa phải, và tình hình thị trường lao động cải thiện dần dần”; “Sự gia tăng lạm phát, đặc biệt là việc tăng giá nguyên liệu trong thời gian gần đây, có vẻ như là quá độ. Tình hình thị trường bất động sản vẫn còn yếu”.

Quyết định về tỷ lệ lãi suất trên phù hợp với những gì các nhà phân tích đã dự đoán, và không gây ra phản ứng nào lớn. Tuy nhiên sự chú ý của thị trường trong khi chờ quyết định của Fed đã tập trung vào cái khác, cụ thể là, điều gì tiếp theo chương trình mua lại trái phiếu mà trên thực tế là in thêm tiền để bơm vào nền kinh tế 600 tỷ đô la.

Ông Bernanke nói thêm rằng, kết thúc chương trình mua lại trái phiếu dài hạn với giá trị 600 tỷ đô la vào tháng 6 này, Fed sẽ tiếp tục theo dõi khối lượng đầu tư vào trái phiếu kho bạc trong ánh sáng của các thông tin mới nhất, sẵn sàng điều chỉnh đầu tư trái phiếu ở mức tốt nhất nhằm bảo đảm việc làm tối đa trong nền kinh tế Hoa Kỳ và ổn định giá.

Đây là lần đầu tiên trong lịch sử Giám đốc Fed, Ben Bernanke, có mặt và kết thúc một cuộc họp báo.

Chưa biết phản ứng mới của Trung Quốc với quyết định mới của Fed. Tuy nhiên để ứng phó, Trung Quốc có thể phải bắt đầu bán trái phiếu nợ ra.

Ngoài ra, người ta cho rằng, Trung Quốc đang tìm cách đa dạng hóa trái phiếu nợ của ngân hàng trung ương và có thể chuyển sang trái phiếu khu vực đồng euro, một ngoại tệ mạnh nhưng tính ổn định đang đặt trước nhiều dấu hỏi khi hàng loạt các nước khu vực đồng euro như Hy Lạp, Bồ Đào Nha, Tây Ban Nha, Ireland… đang vật lộn với khủng hoảng nợ công.

Cũng có người tin rằng Trung Quốc đã sử dụng các đại lý tại Vương quốc Anh để vực giá trị kho bạc lên. Giá trị hàng hoá sẽ hiển thị trên các cổ phiếu của Vương quốc Anh, không phải của Trung Quốc.

Một câu đặt câu hỏi đặt ra là trong tương lai, nếu Hoa Kỳ sẽ tiếp tục phát hành trái phiếu kho bạc mới, thì Trung Quốc có tiếp tục mua nữa hay không?

Cái khổ nằm ở chỗ là Trung Quốc vẫn phải mua, vì Hoa Kỳ là thị trường xuất khẩu quan trọng và lớn nhất của Trung Quốc, là “căn cứ địa” bảo đảm công việc làm cho hàng chục triệu, nếu không nó là hàng trăm triệu người lao động Trung Quốc. Một biến động lớn trên thị trường lao động sẽ là một thảm hoạ cho ổn định xã hội, điều mà các nhà lãnh đạo Bắc Kinh không bao giờ muốn xảy ra, bằng mọi giá.

Trong cuộc chơi khó khăn này, anh Mỹ có vẻ như được nước, tha hồ mè nheo, õng ẹo rằng, anh cho vay thì tôi mới có tiền trả hàng hoá, còn Trung Quốc dù rất khó chịu, phàn nàn anh Mỹ khôn thì vừa thôi, đừng quá đáng. Nhưng rồi cuối cùng Trung Quốc cũng phải đồng ý nếu cò kè được lãi suất cao hơn. Trừ phi anh Mỹ không muốn vay thêm!

Kiểu gì thì bác Sam nhà ta vẫn đứng ở thế lợi hơn.

Kết thúc bài báo đã dẫn trên CNNMoney, tác giả Paul R. La Monica nêu ra một câu ngạn ngữ xưa: “Nếu ngân hàng cho bạn vay một ngàn đô la, ngân hàng là ông chủ của bạn. Nhưng nếu ngân hàng cho bạn vay một triệu đô la, bạn sẽ là ông chủ của ngân hàng” (If the bank lends you a thousand dollars, the bank owns you. But if the bank lends you a million dollars, you own the bank).

Nghe ra có vẻ diễu cợt và hài hước quá!■

© 2010 Lê Diễn Đức – RFA Blog

15 Phản hồi cho “Mỹ vay tiền và vờn Trung Quốc trong cuộc chơi tiền tệ”

  1. Nhật Hồng says:

    Qúa dễ thấy.
    Ví dụ : dân lao động Việt làm mỗi tháng 2 triệu.
    Chính phủ tiêu sai nhiều in tiền khoảng 50 ngàn tỷ.
    Mỗi ủy viên bộ chính trị bỏ túi 100 tỷ.
    Đầu tư dự án 40 ngàn tỷ bỏ túi 20 /100 thu về 8 ngàn tỷ nửa rồi đem chia nhau. Tiền in nhiều lạm phát.
    Kết quả dân đen chết , quan tham giàu.

  2. le lac thanh says:

    Có thể do bản chất của ché đọ dân chủ thói quen tiêu dung lâu đời của dân MỸ và cũng hở cơ thiển cân trong chiến sách để TQ phát triển và thành kẻ cản trỏ Mỹ nhiều mặt. người Mỹ đã nhận ra và chăc họ sẽ điều chỉnh và họ còn giữ nhiều bửu bối để làm việc đó. Tq nhờ quan hệ và giao thương với Mỹ và các nước giàu mạnh kể cả ăn gian thương mai và quá nhiều cách rẽ tiền bẩn thiểu mói có được số thặng dư gần 3000 tỉ dollar. Giờ đây nhờ số tiên nay (mạnh vì gạo, bạo vì tiền) Tq tác yêu tác quái giả nhân giả nghĩa. Nhưng cái bửu bối mà lại “made in USA “chánh hiệu chư không phải là “designed in USA” đâu nghe. Họ cũng đem binh pháp Tôn Vũ Tử ra áp dụng lấy lại tiện nghi cho lưc lượng của mình bằng cách đa dạng hóa tiền tẹ công khai lẫn ngấm ngầm mua vang- một trong những nguyên nhân chính gần đây làm cho giá vàng lên không có diểm dừng. Tất cả những biện pháp nay các chiến lươc gia Mỹ và phương Tây chắc chắn biết rõ. Biết rõ đương chuyển quân của địch chẳng lẽ họ không biết oanh tạc truy kích hay sao(?). Nếu căng thẳng chỉ lên đên mức không xuất khẩu được thôi thì Tq Ôm số vàng, USD, EURO trong nươc để làm gì… đúc sung bảng bằng vàng xây nhà tù để giam giữ 1200 triệu ông chủ đất nước làm việc như nô lệ trong các xưởng thí công hiên nay. Công nghệ dù có làm giỏi cũng chỉ là mưc độ bắt chươc , ăn căp bản quyền là chính khi hết giao thương thì còn đâu mà băt chước. Hàng không mẫu hạm mới dạng lươm mót của UKRAINA trong khi Mỹ đã có cả chuc chiếc xử dụng từ thế chiến thu II với bao nhiêu kinh nghiệm chuẩn bị vất để chế HKMH thế hệ II. Louis Amstrong lội bộ mặt trăng tù năm 1969 bây giờ TQ mới lao đầu vào. Với CSTQ không bao giờ có được nền kinh tế tri thức. Đây mới là thế mạnh vô song của MỸ. TQ phá vị trí đông DOLLAR nhưng ngay bây giờ ví dụ Mỹ chuyển đổi cho TQ , TQ có đủ khả năng để điều hành hay không và họ có thật sự muốn vì chăc chăn chỉ có nền dân chủ vững vàng minh bạch mới điều hành đồng tiền để cả thế giới tin dung đươc. TQ theo lời dặn của tên Lùn họ Đăng là nhún nhường nhịn nhục dưới trướng đồng dollar để làm ăn cái đã. Nếu dollar suy sụp đến một mưc nào đó thì đồng EURO cũng sụp đổ và thế giói thương mại cũng trỏ vê thời sơ khai đem hồ tieu hương lieu đi đổi lấy lụa lấy sản vật quý hiếm về phục vụ vua chúa mà thôi. Mỹ chỉ đưa ra QE2 ( bom 600 tỉ vao thị trương là quyền của họ, in tiền là nộị bộ của họ mà…) mà thấy TQ la làng nhượng bộ chừng nào . có thể không phủ quyêt vụ LYBIA cũng có phần để MỸ xét lại QE3 đó.Còn nếu chiến tranh thật sự xãy ra thì kể gì chuyện XÙ. Nếu chiến tranh xãy ra bây giờ ban nghĩ thư ai đươc ai mất như thế nào. Cho nên không cần phải bảo hoàng hơn vua mà đi lo cho Mỹ. TQ sẽ tiếp tục chơi tốt với Mỹ cho đến khi họ phát triển dân chủ hoăc quay lại đàn áp dân họ và khép kín để tồn tại như kiểu Băc hàn ngày nay thôi. Tuy nhiên họ đủ sức hơn bao giờ hết để thôn tính biển đảo thậm chí cả nước ta nếu ta không biết tranh thủ quốc tế và tập hợp đoàn kết được toàn dân ra sức chung long giữ nước.

  3. Đúng như các bạn đã góp ý: Như Việt nam nay kinh tế rỗng không, sau vụ Vinasin, vụ ngân hàng phát triển nông thôn tất cả vốn dự trữ hết lại còn vay nợ hơn 30 tỷ đô la. Vậy còn cách gì cứu kinh tế đây? Người ta vay tiền thì ăn lên làm ra, còn mình vay tiền là tham nhũng hết. Nước Mỹ nay cũng vậy, thời Busch ăn bẩn hết rồi nay kinh tế này làm gì nói sinh lãi. Tất cả sau này nên nhớ là của người Trung quốc làm chủ. Hãy cứ tin như vậy đi dù bạn có đau lòng.
    Hoàng Quốc Phong ( Thượng Hải

  4. Như Việt nam nay kinh tế rỗng không, sau vụ Vinasin, vụ ngân hàng phát triển nông thôn tất cả vốn dự trữ hết lại còn vay nợ hơn 30 tỷ đô la. Vậy còn cách gì cứu kinh tế đây? Người ta vay tiền thì ăn lên làm ra, còn mình vay tiền là tham nhũng hết.
    Úng Quốc Hoa

  5. Bạn thật ngây thơ nghĩ theo tư duy của người Việt nam nợ có thể xù sao? Hay vay lợi dụng vốn làm ăn? Thế bạn không nghĩ phải trả lãi sao? Tất nhiên là vì tương hỗ Trung quốc hay ngân hàng thế giới cho vay với lãi suất thấp nhưng vay lớn thì số lãi càng kinh khủng khó trả lãi. Tiền vào người giầu thì sinh lời, nhưng nay nước Mỹ đang suy, kinh tế hủng khoảng vay làm ăn đâu có thể nói bốc trời.
    Bạn cũng nên biết người cho vay không phải là kẻ khờ, khi cho vay họ đã chuyện tiền cho vay vào mua công trái chính phủ Mỹ đã bán như các công ty lớn hầu như vào tay Trung quốc và nhiều nước chứ đâu phải họ đưa tiền mà bạn trốn nợ? Như thế, kinh tế nước Mỹ nói là dần đi vào trống rỗng là vì thế. Chỉ có một cách là gây gổ, tạo cuộc chiến tranh rồi thâu tóm hết các công ty ma Trung quốc đã mua. Nhưng như vậy tức là tự sát vì Mỹ không có đủ sức để chống Trung quốc. Đánh một Lybia hay một I-rắc còn khó huống là choi nhau với Trung quốc. Thua ngay. Và thế giới không ai quan hệ nưầl điều chắc chắn. Cho nên bài viết của ông Nguyễn Hoàng Hà thật sâu sắc và tinh vi đang báo ngày tàn của bạo chúa. Chỉ có Trời Phật mới cứu được mà thôi, nhưng chuyên gây chiến tranh trên thế giới, giết bao nhiêu sinh linh là gì có đức có phúc mà mong chờ phép thiêng đến?
    Lâm Tuyền Thi ( Thượng Hải)

  6. Vu Trung says:

    Trâu bò húc nhau ruồi muỗi chết. Ben Bernanke đem Keynesian theory thử nghiệm, nếu nó may mà có hiệu quả thì còn đở khổ, hông thì có lẽ chằng những ruồi muỗi mà gà vịt chó mèo gì cũng chết hết luôn. Xã hội cần giai cấp trung lưu để làm cushion cho giới giàu và nghèo, mà giờ đây giai cấp ấy đang mất đi cái sức mạnh của nó, giàu nghèo nới rộng, tạo mầm bất ổn định cho tương lai dài hạn. Bernanke nên vái trời là cái mớ lý thuyết lơ tơ mơ nó works, còn hông thì hỏng cả.

  7. son nguyen says:

    Anh nay Nghi la Bi co the khong tra no Trung Quoc thi qua la anh qua kem ve hieu biet….kinh Te. Cac anh qua la giong nhan dan Blue Collar khong hieu gi ca !. Anh co biet My khong tra no thi gia gi ve Kinh Te nguoi My phai tra khong ?

  8. Bạn Lê Diễn Đức và bạn Nguyễn Ngoan Đồng thật ngây thơ khi cho rằng Mỹ vờ Trung quốc về nợ nần và có thể sẽ xù nợ. Chuyện mà các bạn đâu có biết Trung quốc đã chuyển gần như hết số tiền nợ vào việc mua các cổ phần của các côing ty hành đầu của Mỹ hoặc mua hoàn toàn. Cho nên, đâu có thể nói chuyện xù nợ? Bạn ngây thơ các làm đó là Việt nam đã và định làm nhưng ngày nay họ sẽ xiết nợ số tiền còn lại bằng kiểu khác ví dụ tịch thu hay hóa giá các công ty của Mỹ có mặt tại Trung quốc và ở Hong kong.
    Không chạy nợ được.

    • Lê Diễn Đức says:

      Trước khi phê phán người khác “ngây thơ” vô lối bạn nên đọc kỹ lại luận chứng trong bài viết. Ở chỗ nào trong bài viết nói đến khả năng “Mỹ có thể xù nợ” như kết luận hết sức nông cạn của bạn vậy? Làm gì có chuyện Mỹ lại đi xù trái phiếu kho bạc bán ra của mình. Bạn nghĩ vớ vẩn quá!

      Đây là một bài toán tài chính phức tạp, tự bạn nên tìm hiểu kỹ Kế hoạch QE2 của Fed để biết được những mưu tính của Mỹ, làm sao mua lại trái phiếu đã bán ra thị trường với giá trị thấp hơn khi bán (hiện tại là 600 tỷ USD), đồng thời vẫn lợi dụng vốn vay của Trung Quốc để tái đầu tư trái phiếu sinh lợi nhuận.

  9. Quê Hương says:

    “Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (The Federal Reserve System), viết tắt là FED”
    Đúng ra là “Fed” (chỉ có F là viết hoa) chứ không phải “FED”.

    • Lê Diễn Đức says:

      Cám ơn bạn Quê Hương. Thực ra tôi viết FED là do thói quen viết tắt danh từ riêng trong tiếng Việt. Tuy nhiên, để chính xác như bạn góp ý, tôi đã hiệu đính thành Fed. Trân trọng.

  10. Cu Tý says:

    Vỏ quít dầy gặp tay móng nhọn,
    Bợm lục lâm đụng ngón Bố Già.
    Phồng to ếch cố phình ra,
    Lưỡi Bò thò thụt diễn ca làm hề.
    Vòng thòng lọng hướng về Ðông Á,
    Mùi Hoa Lài rộng toả kỳ hương.
    Mãn Mông Hồi Tạng mở đường,
    Ðông Châu Liệt Quốc tranh cường phân chia.

    Kinh Châu chủ củ thu vià !!!

Phản hồi