|

Từ Staline tới Putin

Ptin và Stalin

Putin và Stalin

Nước Nga, một giải đất rộng mênh mông bát ngát chiếm 1/6 diện tích thế giới, một đất nước vĩ đại vô cùng lạnh lẽo, một dân tộc bất hạnh chịu nhiều tang thương đau khổ bị dầy vò xâu xé vì chiến tranh cách mạng, chịu nhiều thảm kịch núi xương sông máu qua những thập niên dài đằng đẵng.

Mùa đông nước Nga lạnh nhất thế giới, thường là bốn, năm chục độ dưới số không. Họ có một nền văn chương giầu vào bậc nhất trên thế giới với nhiều nhà văn hào, thi hào vĩ đại như Léon Tolstoi, Dostoievsky, Pouchkine, Sholokhov… đã được cả thế giới nhất là Tây phương vô cùng ngưỡng mộ.

Thời Nga hoàng, đất nước, xã hội không văn minh bằng Anh, Pháp, cuộc cách mạng tháng 2-1917 nhà lãnh đạo Kerensky lật đổ Nga Hoàng, từ tháng 3 tới tháng 5 ông làm Bộ trưởng tư pháp và chiến tranh, tháng 7 làm Thủ tướng một chính phủ tư sản. Tháng mười 1917 Kerensky bị Lénine cướp chính quyền lật đổ. Người ta thường hiểu lầm cuộc cách mạng vô sản hay cách mạng Bolshevik lật đổ Nga hoàng, thực ra chính quyền tư sản lật đổ chế độ phong kiến (tháng 2) sau đó nhóm Marxist mới cướp lại chính quyền từ tay tư sản (tháng 10).

Mới đầu các lý thuyết gia Mác xít tưởng cách mạng vô sản sẽ nổ ra tại Đức, một nước công nghiệp, nơi phát sinh lý thuyết Marx Engels. Đúng lý thuyết một nước muốn tiến lên xã hội chủ nghĩa phải là một nước tư bản công nghiệp vì họ có sắn nhiều xưởng máy có khả năng sản xuất nhiều của cải vật chất tiến lên làm ăn lớn xã hội chủ nghĩa. Trên thực tế cách mạng lại diễn ra tại Nga một nước nông nghiệp lạc hậu, sau đó nó cũng phát sinh tại Trung Hoa, Việt Nam … những nước lạc hậu nông vi bản. Những nước nghèo đói, xã hội thối nát là những miếng mồi ngon của Cách mạng, có người nói.

“Con vi trùng Cộng Sản chỉ sinh sôi nẩy nở trong những đống rác xã hội hôi thối”

Lý thuyết vô sản chỉ sống được trong những môi trường dơ bẩn thối tha, những nước Nga, Tầu, Việt Nam , Cuba … nghèo nàn đói rách, xã hội đầy bất công là môi trường thuận lợi nhất cho cách mạng. Những nước này tiến lên Xã hội chủ nghĩa không qua giai đoạn tư bản.

Sau cách mạng 1917 nước Nga lâm vào một cuộc nội chiến đẫm máu kéo dài từ 1917 cho tới 1922 giữa khoảng 4 triệu lính Hồng quân và 2 triệu rưỡi Bạch Vệ. Khi cuộc chiến kết thúc Hồng quân có một triệu hai và Bạch vệ một triệu rưỡi người tử trận.

Joseph Stalin được cử làm Tổng bí thư Trung ương đảng từ 1922, ông củng cố địa vị mạnh sau khi Lénine chết năm 1924, xóa bỏ những lời kết tội của Lénine. Di chúc Lénine được soạn đầu năm 1923 trong đó có đề nghị truất Staline ra khỏi chức Tổng bí thư Trung ương đảng. Tháng 3-1923 Lénine bị liệt, cuối cùng bản di chúc không loại được Staline khi Lénine mất tháng 1 năm 2014, vợ Lénine muốn di chúc phải được đọc trước Đại hội đảng lần thứ 13, tháng 5 năm 1924. Năm 1926 Staline bị áp lực phải cho đọc bản di chúc trước kỳ họp của Trung ương đảng. Staline đã củng cố địa vị của ông ta những năm cuối thập niên 20, kết án những ai trích dẫn di chúc này coi như phản động.

Sau khi Nikita Khrushchev hạ bệ Staline tại Đại hội đảng kỳ 20 năm 1956, chính phủ cho chính thức in lại di chúc. Từ 1926 bản di chúc đã được đăng đầy đủ trên báo New York Times, trong bộ Lénine tuyển tập, bản dịch tiếng Việt do Hà Nội ấn hành thập niên 70 có ghi lời Lénine;

“Chúng ta không dùng đồng chí Staline nữa, đồng chí Staline là một người thô bạo”

Sau năm 1924 Staline cho xóa bỏ những chỉ trích kết án của Lénine, Staline làm Tổng bí thư cho tới 1952 khi chức này bị bỏ vào năm 1952, ông ta đồng thời làm Thủ tướng từ 1941. Dưới thời Staline, lý thuyết chủ trương chỉ thực hiện xã hội chủ nghĩa trong nước thôi được chấp nhận từ 1924, trái ngược với Léon Trosky chủ trương tiến lên vô sản hóa toàn thế giới. Staline thay đổi chính sách kinh tế mới của Lénine bằng chính sách kinh tế chỉ huy tối đa, xúc tiến một giai đoạn công nghiệp hóa và hợp tác xã để biến nước Nga thành một cường quốc kỹ nghệ. Staline đã đưa nước Nga phong kiến lạc hậu lên hàng cường quốc kỹ nghệ nhưng phải trả giá quá đắt, ông đã làm đổ máu khoảng 10 triệu người.

Thập niên 1930, một thập niên đẫm máu ghê tởm nhất của lịch sử nước Nga khi Staline tiến hành thực hiện Hợp tác xã nông nghiệp, làm ăn tập thể tiến lên làm ăn lớn xã hội chủ nghĩa. Staline cho lệnh tiêu diệt những thành phần ăn bám, chống đối, lừng khừng, phản động …Đây là giai đoạn đoạn bắn giết tập thể theo kế họach của Staline.

Sau này Tổng thống Nga Gorbachov tố cáo Staline tắm trong máu, ông cho biết đã thấy danh sách tử hình dài do Staline ký hàng loạt, trong khoảng 1937-1941 có tới 11 triệu người bị giết.

Churchill viếng Kremlin năm 1942, Staline thú thực với ông đã có 10 triệu người bị đổ máu trong giai thực hiện Hợp tác xã, ông nói không thể làm khác hơn được. Phim The Soviet Story nói trong khi ấy tại Đức Hitler theo dõi và khâm phục Staline, trong một khoảng thời gian không dài lắm đã giết được nhiều người như thế.

Năm 1932-33 Staline đã gây nạn đói tại Ukraine khiến 7 triệu người chết. Từ 1934-1939 Staline mớ những cuộc thanh trừng vĩ đại, đẫm máu trong đảng, trong chính phủ, quân đội, ngành tình báo….nhiều triệu người bị coi là kẻ thù của nhân dân bị tù đầy bắn giết trong các trại tập trung từ 1936-1939. Ông ta mở chiến dịch chống kẻ thù trong các khuôn mặt lớn của Đảng CS như các Bolsheviks lão thành, Léon Trosky và phần lớn các Tướng lãnh Hồng quân. Họ bị xử tử với tội danh âm mưu lật đổ chính quyền, Trosky trốn sang Mễ Tây Cơ bị Staline cho ngưòi tới ám sát năm 1940.

Năm 1939 Staline đàm phán với Anh Pháp để lập liên minh chống Đức Quốc Xã nhưng thất bại, ông ký hòa ước với Đức tháng 8-1939. tháng sau Staline cho chiếm đông Ba Lan trong khi Đức chiếm phía tây Ba Lan.

Hitler trở mặt mở chiến dịch Barbarossa tấn công Sô Viết ngày 22-6-1941 với đạo quân khổng lồ 180 Sư đoàn bộ binh và cơ giới (70% lực lượng) nhưng Staline lại thờ ơ không tin mấy. Quân Nga mặc dù đông nhưng trang bị lỗi thời đã bị Đức đè bẹp ngay từ đầu. Khởi đầu chiến dịch cho tới những ngày gần chót khi quân Đức đã tiến sát Mạc Tư Khoa trong gần nửa năm, họ đã bắt được khoảng 3 triệu tù binh Nga.

Đầu tháng 12-1941, quân Đức chỉ còn cách Mạc Tư Khoa 18 dặm Anh (30km), cả thành phố hốt hoảng tưởng như địch sắp vào tới nơi, Hitler đắc thắng tuyên bố “Cộng Sản Nga đang dẫy chết”. Thế giới nín thở, người ta cho rằng nước Nga đã thua trận, khoảng hơn 200 Sư đoàn chủ lực đã bị đánh tan rã. Nhờ tin tình báo của Tiến Sĩ Sorge cho biết quân Nhật ở Mãn Châu sẽ không tấn Nga như đã dự trù. Staline cho rút 40 sư đoàn tại đây về tăng cường cứu nguy Mạc Tư Khoa, chuyển bại thành thắng, đẩy lui được quân Đức ra xa hằng 100km. Trận Moscow kéo dài từ tháng 10-1941 cho tới tháng 1-1942

Hitler cho tiến xuống chiếm Stalingrad phía nam, vì tiến quá xa thiếu tiếp tế, bị Nga bao vây từ tháng 8-1942 tới đầu tháng 2-1943 quân Đức đầu hàng, Staline thắng một trận lớn nhưng thiệt hại quá nặng, khoảng nửa triệu lính tử trận, nhiều hơn toàn bộ số binh sĩ tử trận của Mỹ trong suốt Thê chiến (400 ngàn). Những năm 1942, 1943 đất nước trở thành bãi chiến trường đẫm máu cho các trận đánh long trời lở đất giữa hàng trăm sư đoàn Nga-Đức.

Những tháng đầu 1944, quân Đức phải rút về phía tây vì thiệt hại nặng, thiếu tiếp liệu, Staline đã đuổi được quân thù ra khỏi đất nước.

Không ai ngoài Staline có thể lãnh đạo thắng lợi trận chiến mà họ gọi là Cuộc Chiến Tranh Vệ Quốc Vĩ Đại, Great Patriotic War nhưng với cái giá quá cao. Theo tài liệu do Liên Xô đưa ra là 20 triệu người trong đó một nửa là dân, một nửa là lính (sách báo Liên xô tại Saigon sau 1975) nhưng theo Tây phương tổng cộng có 27 triệu người Nga bị giết trong cuộc Thế chiến (phim Anh-Mỹ: World War II Behind Closed Doors). Ngoài ra (theo tài liệu Nga) có hơn 1,000 tỉnh, thị xã, quận huyện Nga bị phá hủy. Sự lãnh đạo sắt máu tàn bạo của Staline không kể gì tới sinh mạng người dân mà chỉ cần tiến tới mục tiêu chiến thắng.

Thế chiến thứ hai gần kết thúc, Staline họp với Roosevelt, Churchill tại hội nghị Yalta, Mỹ nhường Đông Âu cho Nga để nhờ phụ Mỹ đánh quân Nhật tại Á châu vì địch còn mạnh. Staline truy kích Đức Quốc Xã đầu năm 1944 và chiếm luôn các nước Đông Âu như Lỗ Ma Ni, Bảo Gia Lợi, Ba Lan, Hung Gia Lợi, Tiệp Khắc, Đông Đức… tại những nước này quân Nga lấy hết vàng bạc, quí kim, ngoại tệ trong các ngân hàng đem về.

Staline chủ trương chỉ tiến lên xã hội trong một nước nhưng cuối Thế chiến nhân đánh đuổi quân Đức rồi chiếm các nước Đông Âu dựng lên nhiều chính quyền Cộng Sản. Nhân dịp này ông ta tiến lên vô sản hóa thế giới không bằng đấu tranh giai cấp mà bằng họng súng đẻ ra chính quyền. Cuộc Thế chiến là cơ hội nghìn vàng cho CS bành trướng rất nhanh mà chính họ cũng không ngờ.

Ngày 6 và 9 tháng 8-1945 Mỹ ném bom nguyên tử xuống hai thành phố lớn ở Nhật, ngay sau đó một triệu rưỡi quân Nga tấn công lộ quân Quân Đông Nhật tại Mãn Châu. Sự thực Sô Viết chỉ nhẩy vào ăn có sau khi Mỹ đã ném bom nguyên tử, khoảng một triệu quân Nhật đầu hàng. Người Nga lấy kho vũ khí to lớn của Nhật kể cả xe tăng thiết giáp giao cho Mao Trạch Đông, thật là giáo vào tay giặc. Nga cũng tháo gỡ hết các nhà máy tại đây đem về nước.

Giữa năm 1946 cuộc nội chiến Trung Hoa giữa Tưởng Giới Thạch và Mao Trạch Đông nổ ra, Mỹ giúp Tưởng, Nga giúp Mao.. sau mấy năm chinh chiến, Mao thắng trận, Tưởng đại bại. Ngày 1-10-1949, Mao tuyên bố thành lập Cộng Hòa Nhân Dân Trung Hoa, thủ đô là Bắc Bình, nay đổi là Bắc Kinh. Cuối năm 1949 Tưởng và khoảng 2 triệu Quốc Dân Đảng chạy khỏi Đại lục tới đảo Đài Loan.

Thế là Staline lập được một đế quốc CS mênh mông từ Âu sang Á y như đế quốc Mông cổ của Thành Cát Tư Hãn bẩy thế kỷ trước, nước Tầu rơi vào tay CS làm lệch cán cân giữa Thế giới tự do và Xã hội chủ nghĩa Sô viết. Mặc dù đã bị Đức Quốc Xã đập cho một trận nên thân, Nga không lo tái thiết mà vẫn không ngừng bành trướng.

Cuối tháng 8-1949, Nga thí nghiệm thành công bom nguyên tử lần đầu nhờ đánh cắp tài liệu Mỹ. Giữa năm 1950 Staline giúp Bắc Hàn tấn công chiếm Nam Hàn, Mỹ vào can thiệp, sau mấy năm chiến tranh tàn khốc, hai bên ký đình chiến tháng 7-1953 Staline mất ngày 5-3-1953 sau gần 30 năm cầm quyền.

Nikita Khrushchev

Ông là người kế vị Staline, giữ chức Bí thư thứ nhất đảng CS Nga từ 1953 tới 1964, Chủ tịch Hội đồng bộ trưởng hay Thủ tướng từ 1958 tới 1964. Khrushchev là người hạ bệ Staline và yểm trợ chương trình không gian Nga và có một số cải cách trong nội trị, chú trọng nâng cao đời sống nhân dân. Năm 1964 ông bị Bộ chính trị đảng lật đổ và đưa Leonid Brezhnev lên thay, xuất thân công nhân kim loại thời trẻ tuổi, thời nội chiến ông là Ủy viên chính trị, ủng hộ cuộc thanh trừng của Staline. Năm 1939 Khrushchev được Staline gửi tới Ukraine tiếp tục thanh trừng tại đó, ông làm chính ủy thời Thế chiến, sau 1945 ông về Ukraine và được Staline gọi về làm cố vấn.

Nikita Khrushchev

Nikita Khrushchev

Sau 1953 ông ta dành được quyền. Khi đã diệt hết tay chân của Staline, năm 1956 trong kỳ Đại hội đảng lần thứ 20 ông ta tố cáo cuộc thanh trừng, tố cáo tội ác của Staline và bắt đầu một chính sách cai trị ít đàn áp hơn. Khruschev cải thiện cuộc sống ngưòi dân nhưng ít kết quả nhất là nông nghiệp. Từ 23-10-1956 cho tới 10-11-1956 cuộc nổi dậy của người Hung Gia Lợi tại Budapest đòi tự do bị Khrushchev cho xe tăng đàn áp dã man có khoảng 2,500 người Hung bị thiệt mạng, quân Nga có 700 người chết.

Ông hy vọng nhiều ở hỏa tiễn và giảm bớt lực lượng thuộc chiến tranh qui ước, tuy cắt giảm nhưng ông cũng gặp nhiều căng thẳng trong chiến tranh lạnh nhất là vụ khủng hoảng hỏa tiễn tại Cuba trong 13 ngày căng thẳng tháng 10-1962 Mỹ-Nga về hỏa tiễn Xô viết đặt tại Cuba đã được đưa lên truyền hình trên toàn thế giới và đã suýt đưa tới chiến tranh nguyên tử toàn diện.

Để trả đũa vụ Mỹ xâm lược Vịnh Con Heo năm 1961 và Mỹ đặt hỏa tiễn tại Thổ Nhĩ Kỳ, Ý mà Moscow nằm trong tầm, Khrushchev theo yêu cầu của Cuba đặt hỏa tiễn mang đầu đầu đạn hạt nhân tại đây để ngăn ngừa Mỹ xâm phạm như vụ Vịnh Con Heo sau khi ông ta họp mật với Fidel Castro tháng 7.

Tháng 10-1963 Mỹ đang có tranh cử Tổng thống, máy bay do thám U-2 khám phá ra hỏa tiễn tầm trung nguyên tử tại Cuba , TT Kennedy làm dữ cho ngăn chận tầu Nga mang hỏa tiễn tới và buộc phải tháo gỡ hỏa tiễn đã gắn tại Cuba mang về Nga. Sau cuộc thương thuyết căng thẳng đạt tới thỏa thuận giữa Kennedy và Khrushchev, Nga tháo gỡ hỏa tiễn tại Cuba mang về có Liên Hiệp Quốc giám sát, ngược lại Mỹ sẽ phải thỏa thuận không được xâm lược Cuba mà không tuyến chiến. Mỹ cũng bí mật tháo gỡ hỏa tiễn tại Ý, Thổ Nhĩ Kỳ đem về nhưng không tuyên bố cho dân biết.

Sau đó Mỹ-Nga thỏa thuận thiết lập đường giây điện thoại nóng giữa Moscow và Washington để ngăn ngừa Thề chiến mà cả hai bên cùng sợ, tình hình đã dịu sau đó.

Năm 1949 Nga thỏa thuận sẽ giúp Trung Cộng chế tạo bom nguyên tử, sau 1956 khi Khrushchev hạ bệ Staline khiến Nga-Hoa lạnh nhạt rồi căng thẳng, Mao tức giận vì Khrushchev không hỏi ý kiến Mao trước, ông này âm mưu phá Khrushchev đang muốn hòa hoãn với Mỹ. Nga cho rút các chuyên viên nguyên tử về nước 1959. Năm 1960 hai bên công khai chỉ trích, xỉ vả nhau ngày càng dữ dội, Trung Cộng chỉ trích Nga là xét lại sự va chạm hai bên gia tăng.Ngày 16-10-1964 Trung Cộng thành công cho nổ trái bom nguyên tử đầu tiên nhờ đánh cắp tài liệu Mỹ, cùng năm đó Khrushchev bị Leonid Brezhnev và Trung ương đảng lật đổ tháng 10 khi ông vắng mặt, người ta cũng cho là Mao lật đổ Khrushchev và cho nổ bom nguyên tử.

Leonid Brezhnev

Ông giữ chức Tổng bí thư Trung ương đảng Sô Viết từ tháng 10-1964 cho tới khi chết tháng 11-1982, tổng cộng 18 năm, làm Tổng bí thư lâu nhất sau Staline, ông giữ chức Chủ tịch Liên Bang Sô viết từ tháng 6-1977 tới tháng 11-1982. Dưới thời Brezhnev ảnh hưởng Nga trên thế giới sút giảm mạnh phần vì phát triển quân sự đánh dấu thời kỳ sự trì trệ xã hội, kinh tế của Liên bang Xô viết.

Leonid Brezhnev

Leonid Brezhnev

Tốt nghiệp kỹ sư ngành luyện kim tại Ukraine , ông tham gia Thanh niên xung phong năm 1923, sau đó vào quân đội tham gia Thế chiến Thứ hai. Năm 1946 giải ngũ khi mang cấp bậc Trung tướng, năm 1952 ông trở thành Ủy viên Trung ương đảng, năm 1964 kế vị Khrushchev trong chức Bí thư thứ nhất trong khi Kosygin kế vị chức Thủ tướng.

Ông thường hỏi ý kiến các cộng sự trước khi hành động nhưng lế lối cầm quyền thiếu cải cách kinh tế khiến đưa tới suy thoái giữa thập niên 1970, thời kỳ bị đình trễ. Chi phí quốc phòng lên cao vì chạy đua vũ trang khoảng 12.5% tổng sản lượng, các nhà lãnh đạo Nga giai đoạn này nói chung già nua thiếu khả năng khiến Tổng sản lượng kinh tế sút giảm so với Tây phương. Theo lượng giá CIA, từ 1960-1965 tỷ lệ tăng trưởng kinh tế Nga là 4.8, từ 1970-1975 tụt hậu còn 3.00, từ 1980-85 tụt xuống còn 1.8. Kinh tế gia Samuelson nói trong cuốn Economics trang 830 (in 1970).

“Thập niên 1970 cũng như thập niên 1960 Tổng sản lượng kinh tế của Nga vào khoảng một nửa Tổng sản lượng Mỹ”
(In the 1970s, as in the 1960s, U.S.S.R real GNP is about one-half United States real GNP)Brezhnev thúc đẩy hòa hoãn với Tây phương theo lời kể của Henry Kissinger trong White House Years (chương 8, The Agony of Vietnam tr. 276-311) , năm 1969 Nga muốn đàm phán với Mỹ về tài giảm binh bị. Cuối tháng 5-1972 TT Nixon sang Moscow ký với Brezhnev hiệp ước tài giảm binh bị vũ khí hạt nhân.

Tuy thế năm 1968 ông ra Thuyết Brezhnev cương quyết trấn áp một nước trong khối xã hội chủ nghĩa một khi có ý muốn chuyển qua tư bản, nó không chỉ liên quan tới nước đó nhưng liên hệ tới cả khối CS. Cuối năm 1979 Nga đưa quân qua Afghanistan để giúp chính phủ thân Nga chống lại cuộc nổi dậy, cuộc chiến sa lầy 9 năm cho tới đầu năm 1989 đã khiến 14,453 lính Nga bị giết. Trong No More Vienams trang 214 (in 1985) Cựu Tổng thống Nixon khâm phục Nga nói trừ Afghanistan họ đưa quân đàn áp phong trào chống chính phủ bù nhìn Nga, Moscow đã thống trị được 9 nước kể từ 1974 mà không phải gửi quân vào. Thật vậy Sô viết chỉ đứng ngoài dựt giây đã chiếm được nhiều nước.

Thuyết Brezhnev được tuyên bố để biện minh cho việc Nga đưa quân sang Tiệp Khắc tháng 8-1968 đàn áp cuộc nổi dậy tại Prague cũng như sự đàn áp tại Hung gia Lợi từ năm 1956.

Khrushchev bị lật đổ phần lớn vì ông không quan tâm tới các Ủy viên cao cấp trong đảng và chính phủ, thời Brezhnev nước Nga do một tập thể cai trị từ thập niên 60 cho tới 70.

Quan hệ với Trung Cộng ngày càng xuống, hai bên đã chạm súng nhau tại biên giới tháng 3-1969, Nga có 59 người Thiệt mạng, Trung Cộng từ 200 tới 800 người, cả hai bên đều dấu kín chuyện này.

Khrushchev mới đầu trợ giúp Bắc Việt trong tình đồng chí nhưng khi chiến cuộc leo thang ông kêu gọi các lãnh đạo BV từ bỏ con đường giải phóng miền Nam . Ông từ chối giúp BV và bảo họ thương thuyết với Hội đồng bảo an Liên Hiệp Quốc. Sau khi Khrushchev bị lật đổ, Brezhnev tiếp tục giúp CSVN dấn thân vào cuộc chiến đẫm máu, nhất là thập niên 70, Nga viện trợ quân sự cho BV rất nhiều để chiếm cho được miền nam VN và toàn cõi Đông dương.

Yuri Andropov

Hai ngày sau khi Brezhnev chết, Andropov được bầu làm Tổng bí thư đảng CS Sô viết từ tháng 11-1982 cho tới khi chết 14 tháng sau đó. Từ 1967 Andropov làm Giám đốc KGB, đây là lần đầu tiên một Giám đốc KGB được bầu làm Tổng bí thư. Trong thời gian tại chức, ông đã cách chức 18 bộ trưởng, lần đầu tiên những sự kiện trì trệ kinh tế hoặc khoa học trở ngại tiến bộ được cho phổ biến và chỉ trích.

Yuri Andropov

Yuri Andropov

Mặc dù nhận thấy chiến tranh Afghanistan có thể là sai lầm nhưng ông không thành tâm nghĩ tới thương thuyết để rút quân. Dưới thời Andropov quan hệ Nga-Mỹ xấu đi, họ không muốn hoà hoãn, Tổng thống Mỹ Ronald Reagan coi Xô Viết là một Đế quốc xấu, nguy hiểm.

Một việc đáng lưu ý trong thời gian làm Tổng bí thư, ông đã trả lời thư một cô gái Mỹ 10 tuổi ở Maine , mời cô sang chơi với trẻ con Nga tại Moscow . Trong khi đó đàm phán tài giảm binh bị hỏa tiễn tầm trung tại Âu châu bị Nga hủy bỏ.

Chiến tranh lạnh lại căng thẳng khi chiến đấu cơ Nga bắn rơi một máy bay hàng không Đaị Hàn từ Anchorage , Alaska Mỹ tới Hán Thành ngày 1-9-1983 bay lạc vào không phận Nga khiến 269 hành khách tử nạn. Chính Nga đã tìm được hộp đen nhưng giả vờ nói không biết cho tới 1992 Yeltsin công bố bí mật này.

Konstantin Chernenko

Andropov chết tháng 2-1984 sau 15 tháng cầm quyền, bốn ngày sau Chernenko được bầu làm Tổng bí thư lên thay trái với ý của Andropov muốn Gorbachev thay ông. Chernenko là Tổng bí thư thứ năm của Sô viết, Gorbachev là nhân vật thứ hai sau Chernenko, thường chủ toạ các phiên họp Bộ chính trị khi Chernenko bị bệnh, về sau sức khỏe suy yếu, Gorbachev luôn thay thế ông.

Chernenko được coi là người trở lại chính sách thời Brezhnev, ông thực hiện một thay đổi nhân vật dưới quyền là cất chức Tổng tham mưu trưởng Thống chế Ogarkov, ông này cổ võ tiết giảm tiêu xài để tăng chi phí nghiên cứu và phát triển quân sự và thay bằng Thống chế Akhromeyev. Về đối ngoại ông ký hiệp thương với Trung Cộng, mặc dù kêu gọi hòa hoãn nhưng ông ta không giảm chiến tranh lạnh với Mỹ .

Chernenko chết bệnh 10-3-1985 sau 13 tháng cầm quyền.

Mikhail Gorbachev

Lên thay Chernenko năm 1985, Gorbachev là người lãnh đạo Liên Bang Sô Viết cuối cùng, ông giữ chức Tổng bí thư đảng CS Nga từ 1985-1991, ngưởi đứng đầu nhà nước từ 1988 cho tới khi giải thể năm 1991. Gorbachev sinh năm 1931 là Tổng bí thư duy nhất sinh sau Cách mạng tháng mười.

Tốt nghiệp đaị học luật, chính sách của ông gồm Mở rộng và Tái cấu trúc (Đổi mới) và họp Thượng đỉnh với TT Ronald Reagan của Mỹ với khuynh hướng tài giảm binh bị chấm dứt chiến tranh lạnh. Ông chủ trương bỏ vai trò đảng cai trị đất nước đưa tới giải thể Liên bang Sô viết. Gorbachev được giải Nobel hòa bình năm 1990 và nhiều giải thưởng hoà bình, tiến sĩ danh dự.

Mikhail Gorbachev

Mikhail Gorbachev

Ông cải tổ đảng trì trệ và kinh tế bằng cởi mở, tái cấu trúc, đổi mới, dân chủ hóa và đẩy mạnh tiến bộ kinh tế tại Đại hội đảng thứ 27 năm 1986, mục đích làm sống lại kinh tế Nga sau những năm trì trệ thời Brezhnev. Gorbachev nói kinh tế trì trệ cần tái tổ chức, cải cách chính gồm:

Cải cách trong nước

Mục đích làm sống lại nền kinh tế, ông chủ trương cải tiến kỹ thuật cấp tốc, tăng sản xuất kỹ nghệ, canh nông, cải tiến chính trị Sô viết cho hữu hiệu hơn. Theo ông muốn cải tổ kinh tế phải cải tổ chính trị xã hội, tháng 5-1985 ông cổ võ canh tân, thay ngoại trưởng Andrei Gromyko người đã giữ chức vụ này 28 năm qua.

Tái cấu trúc (perestroika)

Người ta cũng thường gọi là đổi mới, nó là cơ bản để canh tân giải quyết kinh tế trì trệ, năm 1986 được phác họa tại Đại hội đảng kỳ 27, phát huy dân chủ, chính quyền tự chủ, chỉ trích, phê bình mọi cơ cấu xã hội.

Tháng 1-1987 Gorbachev đề nghị cho nhiều ứng cử viên tham gia bầu cử, những viên chức chính phủ không cần có đảng tịch, không cần phải là đảng viên (CS)

Cởi mở

Gorbachev chủ trương cho người dân quyền tự do ngôn luận, bãi bỏ kiểm duyệt, thả tù chính trị, tù bất đồng chính kiến, ông chấp nhận cho người dân được quyền chỉ trích ông và chính phủ . Năm 1988 ông thực hiện một cải cách lớn nhất từ thời Lenine, đó là chính sách kinh tế mới ra luật cho tư nhân được quyền sản xuất, buôn bán, hoạt động ngoại thương. Mới đầu luật cho đánh thuế cao và hạn chế thuê nhân viên về sau có xét lại để tránh gây trở ngại cho lãnh vực kinh tế tư. Từ đó cửa hàng, cửa tiệm tư, hãng xưởng bắt đầu hoạt động, cho tổ chức nghiệp đoàn. Hoạt động dịch vụ tự trị được khuyến khích để mong đầu tư nước ngoài vào làm ăn. Tháng 6-1988 Gorbachev cho cải cách cấp tiến cắt giảm quyền kiểm soát của đảng CS trong chính phủ, tháng 3-1989 cho bầu cử Quốc hội tự do trên toàn liên bang, đây là cuộc bầu cự tự do lần đầu tiên kể từ 1917 tại Liên bang Xô viết.

Ngày 25-3-1990 Gorbachev được các Đại biểu bầu làm Tổng thống liên bang Sô viết với 59% phiếu bầu, Quốc hội họp lần đầu ngày 25-5 được đưa lên truyền hình bị chỉ trích, người dân muốn cải tổ nhanh hơn nữa. Trong cuộc bầu cử nhiều ứng cử viên của đảng CS thất cử, Yeltsin được bầu ở Moscow và trở thành chính khách nổi luôn chỉ trích Gorbachev

Đối ngoại.

Gorbachev cải thiện bang giao, thương mại với Tây phương , giảm cường độ chiến tranh lạnh. Năm 1986 ông tiến xa trong quan hệ quốc tế, đề nghị hủy bỏ hỏa tiễn tầm trung tại Âu châu và chiến lược của ông để hủy bỏ vũ khí nguyên tử vào năm 2000. Ngày 11-10-1988 Gorbachev và TT Mỹ Reagan họp tại Iceland bàn về tài giảm vũ khí nguyên tử tầm trung. Họ thỏa thuận rời bỏ 100 hỏa tiễn tầm trung khỏi Âu châu, sẽ loại bỏ tất cả vũ khí nguyên tử trong vòng 10 năm vào 1996 thay vì 2000 như Gorbachev lần đầu đề nghị, thực hiện ký kết Thỏa ước hỏa tiễn tầm trung năm 1987.

Tháng 2-1988 ông cho rút khỏi Afghanistan , tổng cộng có 28,000 người Nga bị giết từ 1979-1989. Một sự kiện vô cùng quan trọng là Gorbachev.

tuyên bố bãi bỏ học thuyết Brezhnev (nêu trên) cho phép các nước Đông Âu tự do lựa chọn số phận của họ. Ngày 4-6-1989 Ba Lan cho bầu cử tự do, chính phủ CS bị hạ bệ, Nga bỏ thuyết Brezhnev khiến dân Đông Âu nổi dậy suốt năm 1989 khiến cho chủ nghĩa CS bị hủy bỏ. Cuối năm 1989 cuộc nổi dậy tại thủ đô các nước Đông Âu từ nước này sang nước khác vứt bỏ chế độ CS xây dựng tại đây từ sau Thê chiến thứ hai. Cuộc cách mạng dân chủ tự do bắt đầu từ Ba Lan và sau đó Hung Gia Lợi, Đông Đức, Bảo Gia Lợi, Tiệp Khắc, chỉ có Lỗ Ma Ni (Roumanie) là nước duy nhất dùng bạo lực lật đổ chính quyền Cộng sản, biến cố Thiên an Môn năm 1989 ở Bắc kinh thất bại. Thời kỳ chiến tranh lạnh chấm dứt, Gorbachev được cấp giải Nobel hòa bình 15-10-1989 và nhiều giải thưởng của các nước, nhiều tổ chức trên thế giới. Ngày 9-11 dân Đông Bá Linh tràn qua Tây Bá Linh

Giải thể Liên bang Xô viết

Mặc dù Gorbachev cải tổ tự do dân chủ cho Sô Viết và Đông Âu nhưng kinh tế đi gần tới khủng hoảng , cuối thập nên 80 thực phẩm khan hiếm phải dùng tem phiếu như như thời chiến. So với 1985 khiếm ngạch từ 0 lên 109 tỷ rúp, dự trữ vàng giảm từ 2,000 xuống còn 200 tấn, nợ bên ngoài từ zero tới 120 tỷ đô la.

Vả lại việc dân chủ hóa Sô viết và Đông Âu phá hủy quyền lực của Đảng CS Nga cũng như của Gorbachev, các nước thuộc địa đòi trả độc lập nhất là ba nước Lithuania, Latvia, và Estoniađã bị Staline sáp nhập vào Nga năm 1940. Năm 1989 người Tây phương gọi là cuộc Cách mạng 1989 (Revolutions of 1989) các nước đông Âu từ bỏ chế độ CS và trở lại chế độ dân chủ tự do của họ trước 1945. Ngoài ra các nước trong Liên bang, thuộc địa cũ từ thời Nga Hoàng tuyên bố độc lập, Liên Bang Sô viết tan như xác pháo cuối năm 1991. Mười lăm (15) nước tuyên bố độc lập tách khỏi Liên bang Xô viết là Armenia, Azerbaijan, Belarus, Estonia, Georgia, Kazakhstan, Kyrgyzstan, Latvia, Lithuania, Moldova, Russia, Tajikistan, Turkmenistan, Ukraine, và Uzbekistan. Sự ly khai này đã khiến Nga mất một nửa dân số, trước là 290 triệu nay chỉ còn 145 triệu.

Cách đây 72 năm Lenine đem lý thuyết Marx Engels về thực hiện cuộc Cách mạng vô sản long trời lở đất năm 1917 và bây giờ Gorbachev thực hiện cuộc Cách mạng 1989, giải tỏa xiềng xích chế độ CS áp bức, đem lại dân chủ tự do cho Nga, cho các nước Đông Âu và các nước thuộc địa cũ của Nga từ thuở xa xưa. Gorbachev là người có công lớn với nhân loại, ông đã cứu nước Nga, các nước Đông Âu, các thuộc địa cũ của Liên bang, đem lại tự do bác ái cho nhân dân. Gorbachev người có ảnh hưởng nhất thế giới thập niên 80, đã thay đổi cả một kỷ nguyên, một vĩ nhân của thế kỷ. Chính ông ta đã đào huyệt chôn vùi chế độ CS tại Nga, Đông Âu và cả trên thế giới mặc dù nay các nước CS da vàng còn thoi thóp thở nhưng chúng cũng đang từ từ giẫy chết.

Tháng 8-1991, Ủy ban nhà nước tình trạng khân trương đưa quân nhẩy về Moscow làm đảo chính theo kiểu Nguyễn Chính Thi năm 1960 tại Sài Gòn để lật đổ Gorbachev, ông này bị giam ba ngày tại Crimea . Yeltsin, Tối cao liên bang (Chủ tịch quốc hội) đã đứng trên một chiếc xe tăng hô hào nhân dân chống đảo chính, ông đã dẹp được cuộc phản loạn, nhân dân biểu tình chống quân đảo chính, Gorbachev được cứu tại Crimea.

Cuộc đảo chính của nhóm CS bảo thủ thất bại, người dân không muốn trở lại chế độ hà khắc, tàn bạo, đây là cái quẫy mình cuối cùng của bọn tàn dư CS Nga trước khi chết.

Boris Yeltsin

Sự nghiệp chính trị Gorbachev suy thoái, Yeltsin dần dần nắm được quyền hành từ bộ này sang bộ khác kể cả điện Cẩm Linh. Ngày 6-11-1991 ông ra nghị quyết bãi bỏ tất cả mọi hoạt động của Đảng CS trên đất Nga. Mới đầu ông là người ủng hộ Gorbachev, Yeltsin nổi lên khi thực hiện Tái cấu trúc, đổi mới, ông thành đối thủ chính trị mạnh nhất của Gorbachev. Ngày 29-5-1990 Yeltsin được bầu Chủ tịch Tối cao Sô viết (Chủ tịch Quốc hội). Ngày 12-6-1991Yeltin được bầu theo phổ thông đầu phiếu làm Tổng thống Cộng hòa Xã hội liên bang Sô Viết Nga (Russian Soviet Russian Soviet Federative Socialist Republic), lúc đó là một nước trong liên bang 15 nước. Khi Gorbachev từ chức và Liên bang Số viết giải tán ngày 25-12-1991, Yeltsin giữ chức Tổng thống liên bang Nga, năm 1996 ông tái đắc cử.

Boris Yeltsin

Boris Yeltsin

Ông chủ trương cải tổ kinh tế chỉ huy xã hội chủ nghĩa tới một nền kinh tế thị trường tự do, dưới thời Yeltsin, nhiều suy thoái như lạm phát, tham nhũng, kinh tế khủng hoảng và nhiều vấn đề chính trị xã hội ảnh hưởng nặng nước Nga. Năm 1992 vật giá tăng vọt, thập niên 90 tổng sản lượng suy giảm còn một nửa, thất nghiệp dữ dội, lạm phát phi mã khiến bao nhiếu người mất hết tiền tiết kiệm, mười triệu người Nga lâm vào cảnh bần hàn.

Ông tiếp tục giữ chức Tông thống cho tới 31-12-1999, tỷ lệ ủng hộ xuống không còn gì trong những ngày cuối cùng, một loạt những khủng hoảng kinh tế chính trị khiến Yeltsin không lấy lại được uy tín lúc ban đầu. Ông từ chức ngày 31-12-1999, Thủ tướng Vladimir Putin trở thành tổng thống lâm thời cho tới khi cuộc bầu cử mới được tổ chức ngày 26 tháng 3, 2000.
Vladimir Putin.

Ông giữ chức Thủ tướng Nga từ tháng 8-1999 tới tháng 12-1999, sau đó làm Tổng thống lâm thời do Yeltsin trao lại từ cuối 1999 tới tháng 3-2000. Putin đắc cử Tổng thống 26-3-2000 với 53% số phiếu nhiệm kỳ đầu 2000-2004 và tái đắc cử nhiệm kỳ hai 2004-2008 đồng thời với hai nhiệm kỳ của TT Mỹ Bush con. Ông lại làm Thủ tứớng từ 2008-2012 trong khi Dmitry Medvedev, Thủ tướng của ông lên làm Tổng thống. Putin cũng là chủ tịch đảng Thống nhất Nga, đã phục vụ cho KGB 16 năm, lên tới trung tá trước khi hoạt động chính trị. Ông tham gia chính phủ Yeltsin và lên rất nhanh. Vì hiến pháp chỉ cho làm Tổng thống hai nhiệm kỳ ông không thể ra ứng cử tiếp năm 2008.

Dmitry Medvedev, Thủ tướng của Putin đắc cử Tổng thống 2008 và cử Putin làm Thủ tướng. tháng 9-2011 sau khi luật thay đổi tăng nhiệm kỳ Tổng thống từ 4 lên 6 năm, Putin cho biết ông sẽ ứng cử lần thứ ba (2012) khiến nhân dân biểu tình chống đối tại nhiều thành phố Nga. Ông lại thắng cử Tổng thống năm 2012 (63.6% số phiếu) và sẽ cầm quyến 6 năm, cử Dmitry Medvedev làm Thủ tướng. Đây chỉ là một trò hề bầu cử, ông Tổng thống xuống làm Thủ tướng rồi ông Thủ tướng lên làm Tổng thống, nước Nga trở thành một hí trường cho hai anh hề diễn tuồng bầu bán ma mãnh.

Putin bị trong nước chống đối, bị thế giới coi là dân chủ giả hiệu, người ta cho là nền dân chủ lai căng này sẽ từ từ đưa tới độc tài, năm 2014 Nga bị truất khỏi G-8 vì sáp nhập bán đảo Crimea vào nước họ. Ngày 21-2-2014 Quốc hội Ukraine lật đổ Tổng thống thân Nga Yanukovych và cử TT lâm thời Turchynov lên thay. Mỹ và Tây phương công nhận chính phủ mới, Nga phủ nhận. Hai ngày sau Putin đưa vũ khí lén giúp bọn gốc Nga chiếm bán đảo Crimea, cuối tháng 3 họ tổ chức bầu cử ma mãnh dưới sự yểm trợ xe tăng để sáp nhập bán đảo này vào Nga.

Kinh tế tốt đẹp trong thời kỳ Putin làm Thủ tướng và Tồng thống lần đầu 1999-2008 lợi tức thực sự tăng 2.5 (hai lần rưỡi), lương bổng thực sự tăng gấp ba, thất nghiệp, nghèo nàn giảm một nửa, nhân dân mãn nguyện. Nhiệm kỳ trước của Putin được đánh dấu kinh tế tăng trưởng, kinh tế Nga tiến một mạch 8 năm, Tổng sản lượng tăng 600% , chính phủ giảm thuế. Chính sách năng lượng khiến Nga trở thành siêu cường năng lượng. Putin trợ giúp kỹ nghệ high tech như Quốc phòng, nguyên tử, đầu tư ngoại quốc gia tăng khiến kỹ nghệ xe hơi tăng trưởng. Nay đầu tư vừa giảm 2.5% vì Ukraine khủng hoảng, nước Nga khác thường trong số những nền kinh tế lớn ở chỗ họ dựa vào lợi tức năng lượng dầu, khí để tăng trưởng.

Đất nước được thiên nhiên ưu đãi có đầy tài nguyên thiên nhiên gồm dầu, khí đốt thiên nhiên, kim loại quí…chiếm phần lớn hàng xuất khẩu Nga. Những thập niên 2000 năng lượng nhiên liệu đã thay đổi bộ mặt nước Nga trở thành siêu cường năng lượng như năm 2012 dầu và khí đốt chiếm 16% Tổng sản lượng, chiếm 52% lợi tức ngân sách liên bang và chiếm hơn 70% hàng xuất cảng. Kỹ nghệ quân sự Nga rất cao, năm 2013 vũ khí xuất cảng là 15 tỷ (Mỹ kim) đứng thứ hai sau Mỹ gồm máy bay chiến đấu, phòng không, tầu chiến, tiềm thủy đĩnh …

Từ 2000-2012 xuất cảng dầu khí khiến đời sống người dân tăng, lợi tức tăng 160% nhưng lợi tức phân phối không đều trong khi 110 nhà tỷ phú chiếm giữ 35% tiến của trong nước. Nga cũng bị nạn tiền thất thoát ra ngoại quốc, từ 2000-2012 mất 880 tỷ Mỹ kim.

Nay kinh tế Nga bị suy thoái từ khi sáp nhập bán đảo Crimea, bị Mỹ và Tây phương trừng phạt kinh tế, thị trường chứng khoán lao xuống vực thẳm, đồng Rúp mất giá gần một nửa. Nay giá dầu thô tụt xuống dưới 50 đô so với trên 100 đô nửa năm trước khiến kinh tế Nga càng khốn đốn vì họ sống bằng bán dầu, năng lượng.

Nga hoàn toàn trái ngược với nước Nhật, diện tích Nga nay 17 triệu Km vuông gấp 44 lần nước Nhật (337 ngàn Km2), Nga có rừng vàng biển bạc trong khi Nhật bị thiên nhiên bạc đãi, không có tài nguyên nhưng nhờ trí thông minh, tài năng họ đã chế tạo được các hàng xuất khẩu tuyệt hảo bán khắp năm châu. Kỹ nghệ đã đưa Nhật lên hàng kinh tế lớn thứ nhì trên thế giới thập niên 80, 90 và 2000, chỉ mới xuống hàng thứ ba những năm gần đây. Putin có công đào xới cái “của trời cho” đem xuất cảng đưa đất nước lên hàng cường quốc kinh tế thứ 8 mà trước đó đứng hàng thứ mấy chục.

Cuối thập niên 90 sau khi Liên bang Xô viết sụp đổ, 15 nước trong Liên bang đòi trả độc lập, Đông Âu từ bỏ chế độ CS, nưóc Nga lâm vào tình trạng khủng hoảng kinh tế, Tổng sản lượng suy giảm còn 50%, lạm phát gia tăng.

Thời mà đế quốc Sô viết đã từng chọc trời khuấy nước nay còn đâu?

Dậu đổ thì bìm bìm leo, nhiều nước nhất là Mỹ, Tây phương khinh rẻ nước Nga hết thời, có người nói đừng coi thường Nga họ vẫn còn cả một kho vũ khí cũ. Đó cũng là lý do thúc đẩy Putin vùng vẫy để lấy lại chút hào quang quá khứ mà nhân dân cũng đồng ý để ông quậy cho đỡ tủi. Ông dật dây dựng lên một chính quyền thân Nga tại Ukraine trước đây để từ từ kéo họ về Nga nhưng thất bại, người Ukraine ác cảm với Nga vì họ đã từng bị Staline giết bẩy triệu người năm 1933. Họ lật đổ Tổng thống thân Nga khiến Putin nổi giận sáp nhập bán đảo Crimea vào Nga trắng trợn

Khi bị Tây phương trừng phạt kinh tế, Putin quá giận mất khôn tuyên bố Nga là nước duy nhất có thể biến Hoa Kỳ thành tro bụi. Nay bất lực trước đòn kinh tế Putin chỉ còn nước hù dọa cho đỡ tủi. Đe dọa chỉ là vũ khí của kẻ yếu, nay kho vũ khí cũ đã quá lỗi thời chẳng dọa được ai, cũng chẳng đánh được ai. Ngay cả những tay trùm CS như Staline, Khrushchev, Brezhnev .. đã từng hét ra lửa, mửa ra khói cũng không dám nói vậy. Putin lợi dụng chính sách đối ngoại mềm yếu của Obama để lộng hành, nhưng hai năm nữa, Cộng hòa sẽ lên nắm quyền, khi ấy ông sẽ không dại gì mà vuốt râu hùm.

Có vài người nịnh Putin, thổi ông lên hàng người có nhiều quyền lực nhất thế giới nhưng quyền lực ở chỗ nào? Nay dân số Nga chỉ còn một nửa (145 triệu, List of countries by population Wiki) sau khi Liên bang Sô viết tan rã đứng hàng thứ 9 trên thế giới. Tổng sản lượng Nga thập niên 60, 70 bằng nửa của Mỹ như Samuelson đã nói trên, nay TSL Nga (2,000 tỷ) đứng hàng thứ 9, chỉ bằng gần 1/8 của TSL Mỹ (16,7 68,000). Ngân sách quốc phòng Nga (88 tỷ) hiện đứng thứ ba trên thế giới nhưng chỉ bằng 1/7 của Mỹ (640 tỷ), diện tích Nga từ 24 triệu Km2 còn 17 triệu Km2.

Nhiều người cho rằng Putin muốn trở lại thời chọc trời khuấy nước của Liên bang Xô viết xa xưa nhưng than ôi thời oanh liệt nay còn đâu? Muốn vậy trước hết phải chiếm lại 15 nước thuộc địa cũ để đưa dân số từ 145 triệu trở lại 290 triệu và Tổng sản lượng lên hàng thứ hai, thứ ba, sau đó chiếm lại Đông Âu để tái lập giang sơn nhưng chỉ có những thằng điên mới mang ảo tưởng như vậy, làm sao có thể quay ngược bánh xe lịch sử?

Liên bang Xô viết, cái nôi của CS đầu hôm sớm mai tan như xác pháo, nhà Phật gọi là vô thường, chẳng có gì là thường còn, có sinh thì có diệt.

Có lẽ ông Putin nên nghĩ tới kế hoạch phục hưng nền kinh tế đang suy thoái thì hay hơn là đào xới “của trời cho” đem bán, miệng ăn núi lở, ăn mãi nó cũng phải hết. Các nước Nhật , Nam Hàn không có nguyên liệu, họ có tài năng làm ra của cải vật chất không phải phụ thuộc vào thị trường năng lượng như Nga.

Tương lai kinh tế nước Nga thật là ảm đạm, một ngày nào Putin cũng sẽ quan tâm tới chính sách xét lại con đường sai lầm mà ông hằng theo đuổi một cách vô ích.

©  Trọng Đạt

© Đàn Chim Việt

16 Phản hồi cho “Từ Staline tới Putin”

  1. Thông điệp của tổng thống OBama chỉ là trò câu phiếu của đảng dân chủ. Còn nói về kinh tế thì nợ ngập cổ, nợ Trung quốc 1670 tỷ, nợ xấu hơn 1000 tỷ còn về quốc phòng thì yếu kém mà nói sang trang?
    Xin ông OBama đọc bài báo này thì chắc xịt luôn:
    Giáo sư Phần Lan: Không lực Hoa Kỳ không có cơ hội chống lại Nga trên không
    Giáo sư Phần Lan: Không lực Hoa Kỳ không có cơ hội chống lại Nga trên không
    © Photo: AP/Luca Bruno
    Trong trường hợp xảy ra xung đột quân sự với Nga, Hoa Kỳ sẽ không có cơ hội nào đạt được ưu thế trên không, chuyên gia quân sự Phần Lan, Giáo sư Stefan Forss tuyên bố với báo Huvudstadsbladet.

    Ông Forss cho rằng các căn cứ không quân ở các nước vùng Baltic mang lại lợi thế rất nhỏ cho các quốc gia trong khu vực trên phương diện quốc phòng. “Những máy bay chiến đấu hiện được đặt ở đây sẽ phải đối mặt với những khó khăn nghiêm trọng trong trường hợp chiến tranh”,- ông khẳng định. Ngoài ra, ông Forss còn hoài nghi rằng trong trường hợp này, liệu Hoa Kỳ sẽ gửi phi cơ đến giúp các nước vùng Baltic hay không. Các cuộc diễn tập quân sự đã được lên kế hoạch của NATO ở Estonia cũng chỉ là sự biểu dương tình đoàn kết trong thời bình, ông quan niệm.
    Forss còn nói thêm rằng “hệ thống phòng không cực mạnh” tại St. Petersburg và Kaliningrad sẽ làm cho bất kỳ hoạt động trên không nào tại các nước vùng Baltic trở nên “rất khó thực hiện, nếu không phải là không thể”.

    • Cháu ruột bác Hồ says:

      Thưa đồng chí nữ Kiều oanh
      Cái nước Phần nan là cái nước lào thế nhỉa? nó là cái xứ vô danh tiểu tốt không ai biết tới thế mà cũng phán xét chuyện giời ơ đất hỡi ha đồng chí Kiều oanh?

  2. Nguyễn Cương Quyết says:

    Những cái bắt tay của Nga khiến phương Tây lạnh gáy
    Cập nhật lúc: 07h03″ | 21/01/2015
    (VnMedia) – Giữa lúc bị dồn vây tứ phía vì cuộc khủng hoảng ở nước láng giềng Ukaine, Nga đã có những cái bắt tay với các nước khiến phương Tây phải “lạnh gáy”. Diễn biến này có thể làm cho phương Tây phải xem xét lại chính sách của họ với Nga.

    Ảnh minh họa
    Ảnh minh hoạ

    Cuộc khủng hoảng chính trị nghiêm trọng ở Ukraine chứng kiến một cuộc đối đầu Đông -Tây căng thẳng và quyết liệt chưa từng có kể từ sau Chiến tranh Lạnh. Phương Tây do Mỹ dẫn đầu khăng khăng đổ lỗi cho Moscow về cuộc khủng hoảng ở Ukraine cũng như cuộc xung đột ở miền đông nước này. Bất chấp việc Nga kiên quyết bác bỏ cáo buộc trên, phương Tây vẫn liên tiếp tung ra hàng loạt đòn trừng phạt Moscow nhằm gây sức ép cao nhất lên nước này.

    Trong bối cảnh bị phương Tây dồn ép như vậy, Nga đã có những bước đi khiến phương Tây không khỏi giật mình.

    Lâu nay, Nga là một đối tác không thể thiếu của phương Tây trong việc giải quyết thách thức từ chương trình hạt nhân gây tranh cãi của Iran và Triều Tiên. Mỹ và phương Tây rất cần sự hợp tác của Nga trong việc đối phó với những nước mà họ liệt vào “trục ma quỷ” này bởi Nga là một trong 5 nước có quyền phủ quyết trong Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc. Hơn nữa, Nga có tiếng nói ảnh hưởng hơn với Iran và Triều Tiên so với các cường quốc phương Tây.

    Ở thế bị phương Tây quay lưng, Nga đã tìm đến với Iran và Triều Tiên. Động thái này khiến phương Tây và Mỹ phát sốt lên vì lo ngại.
    Iran, Nga thắt chặt mối quan hệ hợp tác quân sự để chống Mỹ.
    Theo tin từ báo chí quốc tế, Bộ trưởng Quốc phòng Nga Sergey Shoigu đang có chuyến thăm đến Iran để ký một thoả thuận hợp tác quân sự. Việc Nga tăng cường hợp tác với nước cộng hoà Hồi giáo Iran thực ra không có gì là lạ hay bất thường. Nga và Iran vốn có một mối quan hệ khá tốt đẹp, đặc biệt trong lĩnh vực hạt nhân và quân sự.
    Nga cùng cộng đồng quốc tế phản đối việc Iran theo đuổi vũ khí hạt nhân, nhưng Moscow vẫn giúp đỡ Tehran trong việc xây dựng lò phản ứng hạt nhân cho mục đích dân sự như cung cấp điện năng hay nghiên cứu khoa học. Iran cũng là nước nhập khẩu vũ khí lớn của Nga.
    Nga và Iran còn có lập trường chung trong nhiều vấn đề quốc tế và khu vực, trong đó có thoả thuận giữa Iran với 6 cường quốc về chương trình hạt nhân của Iran, kế hoạch xây dựng hệ thống phòng thủ tên lửa của NATO ở Đông Âu, cuộc khủng hoảng Syria và vấn đề chống khủng bố ở Trung Đông.
    Gần đây, Moscow và Tehran còn có cách thức tiếp cận rất giống như trong việc giải quyết các vấn đề liên quan đến thị trường năng lượng, gây ra từ sự sụt giảm mạnh giá dầu mỏ trên toàn cầu.
    Việc Nga, Iran ký một thoả thuận tăng cường hợp tác quân sự được miêu tả là một “sự kiện đáng chú ý”, đưa mối quan hệ hợp tác an ninh song phương lên một tầm cao mới.
    Mối quan hệ Nga , Iran được thắt chặt hơn nữa chắc chắn sẽ khiến phương Tây không khỏi lo ngại. Rõ ràng, thiếu Nga, các cường quốc phương Tây sẽ gặp khó khăn hơn rất nhiều trong việc gây sức ép với Iran để nước này từ bỏ chương trình hạt nhân gây tranh cãi.
    Trước đó, một số nước phương Tây và một số chuyên gia đã cảnh báo về viễn cảnh việc phương Tây đẩy Nga ra xa sẽ khiến nước này tiến lại gần hơn với những nước như Iran và Triều Tiên. Kết quả là khối mặt trận của các cường quốc nhằm chống lại Iran và Triều Tiên sẽ trở nên lỏng lẻo.
    Nga mở rộng vòng tay đón Kim Jong Un
    Lời cảnh báo trên rõ ràng là đang diễn ra. Ngoài việc thắt chặt quan hệ với Iran , Nga cũng có nhiều dấu hiệu tăng cường hợp tác với Triều Tiên.
    Trong thời gian qua, người ta đã thấy Nga liên tục có những bước đi cho thấy nước này sẵn sàng mở rộng vòng tay với Triều Tiên.
    Hồi tháng 10 năm ngoái, Nga tuyên bố họ đang tính chuyện đầu tư khoảng 25 tỉ USD để đại tu lại mạng lưới đường sắt của CHDCND Triều Tiên. Đổi lại, Nga sẽ được lợi bằng việc được tiếp cận với các nguồn khoảng sản, tài nguyên phong phú ở Triều Tiên.
    Dự án khủng trên liên quan đến việc hiện đại hoá khoảng 3.000km đường sắt già nua, cũ kỹ của Triều Tiên trong thời gian 20 năm tới. Đây là một dự án thương mại đem lại lợi ích chung cho cả hai nước.
    Tiếp đó, vào tháng 12 vừa rồi, giữa lúc Mỹ đang sục sôi tức giận với Triều Tiên về vụ tấn công mạng hãng Sony Pictures và tìm kiếm sự giúp đỡ của các nước trong đó có Nga để kiềm chế Bình Nhưỡng thì Moscow lại bất ngờ thông báo mời Chủ tịch Kim Jong Un đến tham dự lễ kỷ niệm 70 năm ngày Nga giành chiến thắng oanh liệt trong cuộc Chiến tranh chống phát xít vào năm 2015.
    Theo tin mới nhất, Nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un nhiều khả năng sẽ nhận lời mời của Tổng thống Putin đến tham dự lễ kỉ niệm chiến thắng Phát xít. Nếu ông Kim tới Moscow thì đây sẽ là chuyến công du nước ngoài đầu tiên của nhà lãnh đạo này kể từ khi lên nắm quyền cách đây 3 năm. Điều đó đủ cho thấy Bình Nhưỡng coi trọng Nga như thế nào.

    Cũng giống như với Iran , Nga có mối quan hệ khá tốt đẹp với Triều Tiên. Hồi tháng 5 năm ngoái, Tổng thống Nga Vladimir Putin từng ký một dự luật huỷ 90% khoản nợ của Triều Tiên với Nga từ thời Liên Xô. Tuy nhiên, Nga cùng với các cường quốc phương Tây đều không muốn Bình Nhưỡng theo đuổi con đường phát triển vũ khí hạt nhân. Vì thế, Moscow ủng hộ việc gây sức ép với Bình Nhưỡng để nước này từ bỏ tham vọng hạt nhân.
    Trong bối cảnh Nga bị chính các nước phương Tây dồn ép, Moscow sẽ tiến tới mở rộng quan hệ hợp tác với Triều Tiên như một đòn trừng phạt phương Tây. Nếu thực sự điều đó xảy ra, phương Tây rõ ràng sẽ phải mất ăn mất ngủ.
    Chắc chắn nếu được trang bị vũ khí hiện đại thì Mỹ sẽ bị Triều tiên vả những cái tát trời giáng.

    • hn says:

      Hoan hô đồng chí Hồ cương Quyết nói chí lý quá! Thế mà những kẻ xấu miệng cứ bảo Nga sắp húp cháo tới nơi rồi.

  3. nguenha says:

    Khi lien Xô vừa sụp đổ,ai đi du lịch Âu Châu thời đó dễ nhận ra,dân Liên Xô tản-mát khắp Châu Âu
    để lao động kiếm ăn. Thậm chí lắm cô gái Nga “bán thân’ nuôi mình.Y -chang Xả -Hội VNCS bây giờ !!
    Người ta cứ nghĩ ,có lẻ chỉ một thời gian ngắn thôi,thì dân tộc Nga sẽ trổi dậy.” Nhưng than ôi,tránh Vỏ dưa ,đạp vỏ dừa “,quanh quận củng chỉ mấy Me-Xừ CS Củ lảnh đạo ! Không khác nào bình mới ,rượu củ. Nhìn Nga ,mà thấy tôi cho mấy người VN “thủ cựu”: Mấy củng đòi Đảng thay đổi (Trong đó có Ông già Bùi Tín)! Thay đổi cái nổi gì, DCS bây giờ như chiếc Xe “Total loss” chỉ phế thải ! Mua xe mới !
    Không thể dung được một thế hệ CS củ, nhìn Putin thì biết. Bọn đầu gầu nầy “bao bố thả trôi sông”,thì may ra Dân Tộc khá hơn được. Cám ơn Trọng Đạt đả minh bạch một sự that Lịch sử./

  4. Tập Làm Văn says:

    Nhân dân Nga khốn khổ
    Chỉ vì Maxist-Leninist
    Tưởng rằng thoát khỏi Staline
    Nào ngờ lại vướng Putin hại đời

    “Cách mạng” tưởng bở sáng ngời
    Nào ngờ khốn khổ một đời nước Nga
    Nga Hoàng thời trước Tháp ngà
    Cách mạng cộng sản nước Nga hoá bần!

  5. Tuan - Sủa lại đi says:

    Tháng 3-1923 Lénine bị liệt, cuối cùng bản di chúc không loại được Staline khi Lénine mất tháng 1 năm 2014, …

  6. NẮNG NGÀN says:

    TỪ LÊNIN TỚI BORIS YELTSIN !

    Cuối cùng mèo cũng hoàn mèo
    Lênin đi mất Putin lại về !
    Nước Nga lịch sử eo sèo
    Dài ngoằng diễn tiến tứ bề tuyết rơi !
    Cho dù phần sáu địa cầu
    Số dân cũng chẳng có hầu hơn ai !
    Công kỹ nghệ cũng thua tài
    Nên chi muốn quậy lá bài xem sao !
    Lênin liền mới hô hào
    Đi theo mác xít đặng nào ta ngon !
    Ai ngờ thế sự héo hon
    Độc tài trao gởi vào lòng Stalin !
    Hitler nào có im lìm
    Tấn công tới tấp như chim đại bàng !
    Thật là việc quả không oan
    Độc tài choảng với độc tài hay sao !
    Đúng là đời quả tào lao
    Dân Nga chỉ có nghẹn ngào mà thôi !
    Đi đoong 27 triệu người
    Độc tài choảng với độc tài hai bên !
    Cuối cùng cũng đến Yeltsin
    Mới ngày xóa sổ Liêng bang độc tài !
    Nhưng rồi lịch sử dông dài
    Yeltsin đi nữa lại loài Putin !
    Nươc Nga ai nghĩ mà tin
    Loay hoay kiểu vậy khó tìm nơi đâu !
    Cáo từ vô sản đã lâu
    Bây giờ tư sản chưa màu ra chi !
    Tự nhiên gây sự làm gì
    Để nên cấm vận nhiều khi cũng rầu !
    Putin giờ phải lầu bầu
    Tại mình tại nó nói sao bây giờ !
    Tại mình chơi trước Ukraina
    Nuốt Crimee thử quả đà khó chưa !
    Bây giờ quả đạp trên dưa
    Vừa lăn vừa ngã thật xưa tới giờ !
    Ôi thôi thế sự vật vờ
    Lênin thử trước bây giờ tới ta !
    Chỉ vì cái máu người Nga
    Muốn thành Đại đế mới là nguy sao !
    Dẫu cho muốn thét muốn gào
    Miệng đà mắc nghẹn hỏi sao bây giờ !
    Im hơi thì tỏ ngu ngơ
    Còn như lớn tiếng hỏi giờ ai tin !
    Vậy là khởi sự Lênin
    Bây giờ mới đến Putin nỗi niềm !
    Trăm năm khổ nỗi đi tìm
    Nước Nga chẳng biết mình tìm điều chi !
    Cuối cùng thôi chỉ cười khì
    Tại mình vẫn bốc có gì khác đâu !

    TRĂNG NGÀN
    (16/01/15)

    • hn says:

      Nhân dân khốn khổ trăm bề
      Buá Liềm của đảng vẫn kề cổ dân

    • Chán Ngắt says:

      Tại mình vẫn bốc có gì khác đâu !
      Giống như những bọn chư hầu,
      Trung hoa,Bình nhưỡng, Ba đình Việt Nam,
      Cũng mong mò mẫm đi tìm
      Sao cho Quốc tế tiến lên “Đại đồng”
      Khác chi những kẻ “cà lăm”
      Ngu ngơ dốt nát nghĩ mình hát hay !!!
      Hỡi ôi những kẻ “mặt dầy”
      Đừng mơ tưởng hão mà làm hại dân,
      Hãy nghe tiếng nói Phương Uyên,
      Chết đi bọn Cộng cho dân đỡ sầu !!!

      Hoan hô Trăng Ngàn, Hoan hô Phương Uyên, Hoan những nhà tranh đấu cho Tự do, Dân chủ Việt Nam.

    • Xin đọc “Yeltsin đi nữa lại lòi Putin !”
      Ý NGÀN

      • Giọt Sương Khuya says:

        Trăm năm trong cõi người ta
        Ngẫm nhìn quá khứ nước Nga mà buồn
        Cỏ cây đua nở đón xuân
        Dân Nga lại khổ sầu buồn vì ai
        Bao năm kách mệnh hoạ tai
        Mác – Lê chủ nghĩa hãm tài vạ rơi
        Staline ông hỡi ông ơi
        Dân mừng ông khuất lại lòi Putin
        Nhớ thời nhà nước Jelzin
        Mikhail Gorchop niềm tin tràn đầy (Gorbachev)
        Ước mong thoát cộng từ đây
        Dân Nga mong được những ngày tự do
        Putin nay lại giở trò
        Chọc cho Mỹ giận, của kho ăn dần (đào xới tài nguyên “của trời cho” đem bán ăn dần).

      • HN says:

        Gớm nay sao nhiều nhà thơ vịnh nước Nga la Tư thế?

      • TRA NGÀN says:

        Xin nghe:”Tiếng ngàn lủm tủm ba sa nhào nhào”

  7. HCM says:

    Putin hay tất cả những lãnh đạo cs cũ của Nga –Liên xô được các nhà lãnh đạo VN ngưỡng mộ lấy họ làm gương nên đất VN bây giờ khốn khổ, con người VN bất tâm v.v.

  8. Lại Mạnh Cường says:

    Thành thật cám ơn Trọng Đạt đã làm một review thật ngắn gọn và chính xác các sự kiện lịch sử quan trọng ở hai thập niên cuối thể kỷ 20.

    Xin nói cho rõ hơn là thời Gorbachev đưa ra Perestroika (tái cấu trúc; nhưng tôi thích gọi là cải tổ hay đổi mới cho rõ nghĩa hơn), đi song hành là Glasnost (công khai hóa; minh bạch hoá; thay cho từ ngữ cởi mở như tác giả dịch thoát!)

    Glasnost bổ túc cho Perestroika và là thành phần quan trọng không thể thiếu được của Perestroika.
    Muốn cải tổ hay đổi mới thật sự thì cần công khai hoá mọi chuyện, bằng cải cách căn bản đầu tiên là bãi bỏ chế độ kiểm duyệt khắc nghiệt, tức là giảm quyền thông tin một chiều của đảng và nhà nước CS, gián tiếp mở rộng quyền tự do thông tin, để tránh nạn hối mại quyền thế (cửa quyền) do các đảng viên thao túng xưa nay.
    Đó là những tiền đề của tíên trình dân chủ hóa sơ khai trong đảng, làm bàn đạp lan ra trong xã hội.

    wikipedia
    Perestroika (Russian: перестро́йка; IPA: [pʲɪrʲɪˈstrojkə] ( listen))[1] was a political movement for reformation within the Communist Party of the Soviet Union during the 1980s (1986), widely associated with Soviet leader Mikhail Gorbachev and his glasnost (meaning “openness”) policy reform. The literal meaning of perestroika is “restructuring”, referring to the restructuring of the Soviet political and economic system.

    Perestroika is often argued to be the cause of the dissolution of the Soviet Union, the revolutions of 1989 in Eastern Europe, and the end of the Cold War.[2]

    wikipedia
    Glasnost (tiếng Nga: гла́сность, IPA: [ˈɡlasnəsʲtʲ] ( nghe), tạm dịch là Công khai hóa) là chính sách công khai hóa và minh bạch hóa đến mức tối đa các hoạt động của những cơ quan nhà nước và tự do thông tin và ngôn luận tại Liên Xô do Mikhail Sergeyevich Gorbachyov đề xướng vào nửa cuối thập niên 1980.[1] Từ này thường xuyên được Gorbachyov nhắc tới để chỉ các chính sách mà ông tin có thể giúp giảm tham nhũng trong đội ngũ lãnh đạo của Đảng và Nhà nước Liên Xô, và làm giảm việc lạm dùng quyền lực của Trung ương Đảng.
    Glasnost còn dùng để chỉ thời kỳ nhất định trong lịch sử Liên Xô hồi thập niên 1980 khi mà người ta ít bị kiểm duyệt hơn và tự do thông tin hơn.

    Glasnost (Russian: гла́сность, IPA: [ˈɡlasnəsʲtʲ] ( listen), lit. “publicity”) was a policy that called for increased openness and transparency in government institutions and activities in the Soviet Union. Introduced by Mikhail Gorbachev in the second half of the 1980s,[1] Glasnost is often paired with Perestroika (literally: Restructuring), another reform instituted by Gorbachev at the same time. The word “glasnost” has been used in Russian at least since the end of the 18th century.[2]

    The word was frequently used by Gorbachev to specify the policies he believed might help reduce the corruption at the top of the Communist Party and the Soviet government and moderate the abuse of administrative power in the Central Committee. Russian human rights activist and dissident Lyudmila Alexeyeva explained “glasnost” as a word that “had been in the Russian language for centuries. It was in the dictionaries and lawbooks as long as there had been dictionaries and lawbooks. It was an ordinary, hardworking, nondescript word that was used to refer to a process, any process of justice of governance, being conducted in the open.”[3]

    Glasnost can also refer to the specific period in the history of the USSR during the 1980s when there was less censorship and greater freedom of information.

    (còn tiếp)

Phản hồi