|

Đêm cuối cùng của ĐCS Ba lan

Lời người dịch: 20 năm trước đây, ngày 27-01-1990 Đảng Công Nhân Thống Nhất Ba Lan (PZPR -Đảng Cộng Sản Ba Lan) đã họp đại hội lần thứ XI và cũng là đại hội cuối cùng để tuyên bố giải thể. Sau 45 năm cầm quyền, Đảng Cộng Sản Ba Lan đã phải chấp nhận “Hội Nghị Bàn Tròn” để tiến tới bầu cử tự do. Họ  đã thất bại trong cuộc bầu cử dân chủ đầu tiên này.

Sau khi giải thể, những đảng viên cấp tiến của đảng đã đứng ra thành lập Đảng Xã Hội Dân Chủ Ba Lan. Đảng đã 2 lần thắng cử trong các cuộc bầu cử tự do dân chủ. Chủ tịch đầu tiên của đảng, ông Aleksander Kwasniewski đã 2 lần trúng cử tổng thống nước Cộng Hòa Ba Lan trong 2 cuộc bầu cử tổng thống bằng phổ thông đầu phiếu toàn quốc, làm tổng thống 2 nhiệm kỳ liên tiếp 10 năm.

Dưới đây chúng tôi xin giới thiệu bài viết của Grzegorz Sroczynski , phóng viên nhật báo “WYBORCZA” Ba Lan về đại hội cuối cùng của Đảng Cộng Sản Ba Lan.
———————————————————-

Kem dưỡng da nhãn hiệu Nivea đã bán hết sau 6 giờ khai mạc  đại hội. Người bán hàng của quán bar phục vụ đại hội nói với ê kíp quay phim:”Ban tổ chức đã nhắc nhở, một số đại biểu đã bỏ nhiều thời gian đứng xếp hàng tại quầy bán kem dưỡng da, trong hội trường nhiều chỗ bỏ trống”. 16 tiếng đồng hồ sau, loại kem dưỡng da Bambino và quyển sách “Đời sống riêng tư của Stalin” cũng bán hết. Trong hội trường của đại hội, một đại biểu của đảng bộ tỉnh Chorzow đi đến micro số 6, với một thái độ rất bất mãn nói: “Tôi là Sucheski. Tôi muốn hỏi các đồng chí, có phải các đồng chí đến đây chỉ để tham quan và mua hàng?” Sau lời phát biểu, tiếng cười chế nhạo nổi lên, một nửa số đại biểu đã bỏ phòng họp ra ngoài.

Cuốn phim tài liệu của Andrzej Fidyk có tựa đề “Những ngày cuối cùng” được quay về đại hội lần thứ XI của Đảng Cộng Sản Ba Lan từ ngày 27 đến 29 – 01-1990. Trong phim, những bộ mặt buồn rầu, những đại biểu ngồi ngủ say sưa, cảnh xếp hàng mua kem dưỡng da, cảnh các đại biểu ngồi ăn bánh mì với xúc xích (giá 2200 zt) lần lượt hiện ra trông thật ảm đạm. Một vài đại biểu bước đi thong thả dọc theo hành lang của Cung Đai Hội, thỉnh thoảng lại nhìn qua cửa kính quan sát các đám người biểu tình ở bên ngoài đang hô lớn: “Cộng sản cút đi”. Không lâu nữa, tất cả các đại biểu này sẽ giơ cao cánh tay biểu quyết thống nhất giải thể đảng của họ. Giờ phút lịch sử này không gây cho họ một ấn tượng nào, thời gian vẫn tiếp tục trôi.

Zbigniew Siemiatkowski (1), người đã tham gia đại hội nhớ lại: ”Nước Cộng Hòa Nhân Dân Ba Lan (PRL) đã phá sản, Công Đoàn Đoàn Kết (C Đ Đ K) đã bắt đầu một kỷ nguyên mới. Những ai không thuộc C Đ Đ K sẽ không có chỗ đứng tại Ba Lan. Thế là hết! Đó là tâm trạng của những người tham dự đại hội”

Ngay cả những thành phần “bê tông ”cũng đã hiểu

Một tháng trước đại hội, vụ thông tin chính trị của trung ương Đảng Cộng Sản Ba Lan đã tổ chức cuộc thăm dò dư luận trong toàn bộ đảng viên của đảng. Kết quả thăm dò được chuyển đến Mieczyslaw Rakowski (2), bí thư thứ nhất ban chấp hành trung ương đảng. Ông đọc báo cáo và nhận xét: “Tâm trạng của đảng viên thật đáng lo ngại.” Phần lớn đảng viên có thái độ thờ ơ và chờ đợi (41,8%), cảm giác thất bại nặng nể và lo lắng trước tương lai. Trước câu hỏi: “Hiện nay lực lượng chính trị nào  có ảnh hưởng ít nhất đến các sự kiện kinh tế, chính trị tại Ba Lan?” Câu trả lời đều giống nhau:”Đảng cộng sản”.

Đã bốn tháng nay, thủ tướng là Tadeusz Mazowiecki (3). Đã một tháng nay,  hiến pháp  đã thay đổi. Tên nước thay đổi (Nước Cộng Hòa Nhân Dân Ba Lan đổi thành Nước Cộng Hòa Ba Lan).Trong hiến pháp, đã bỏ các điều khoản xác định vai trò lãnh đạo tất yếu của Đảng Cộng Sản Ba Lan và tình hữu nghị đời đời với Liên Bang Xô Viết.

Vẫn theo Z. Siemiatkowski, cho đến tháng 09-1989 bộ máy lãnh đạo của đảng vẫn tin rằng, đại hội lần thứ XI sẽ không cần thiết phải thay đổi. Nhưng sau một tháng hoạt động của chính phủ Mazowiecki, họ đã bị sốc. Các thứ trưởng đại diện của đảng cộng sản trong các bộ của chính phủ bị loại bỏ,  sau đó một tháng, các vụ trưởng khăn gói rời các bộ. Đảng không hề được hỏi ý kiến. Trong tháng 10, xuất hiện sáng kiến cho rằng  đại hội lần thứ XI chỉ cần thay đổi “biển hiệu” của đảng, còn ban lãnh đạo của đảng hãy giữ nguyên như cũ. Nhưng trong tháng 01-1990, sau khi hiến pháp đã được thay đổi và Kế Hoạch Balcerowicz (4)đã đi vào đời sống xã hội, thì ngay cả thành phần bảo thủ nhất trong đảng cũng hiểu rằng, số phận của đảng đã được định đoạt. Nấm mồ với bia đá đang chờ đợi đảng.

Walesa ủng hộ Fiszbach

Trong nửa đầu tháng 01, nhật báo “TRYBUNA LUDU” (Diễn Đàn Nhân Dân), cơ quan trung ương của đảng đã tiến hành cuộc trưng cầu ý kiến về tên mới của đảng. Hai tên “Đảng Xã Hội Ba Lan” và “Đảng Xã Hội Dân Chủ Ba Lan”được nhiều đảng viên tán đồng nhất. Đại biểu quốc hội của đảng, ông Tadeusz Fiszbach tuyên bố: “Tên của đảng phải bắt đầu bằng từ POLSKA (Ba Lan)”.

Lần đẩu tiên, tất cả các đại biểu dự đại hội được lựa chọn một cách dân chủ với sự tham gia của tất cả các đảng viên của đảng. Mặc dầu điều lệ của đảng cấm tạo thành bè cánh trong đảng, nhưng các nhóm đã được hình thành với những ý đổ khác nhau. Nổi bật nhất là nhóm “Phong Trào 8 Tháng Bẩy” (trong đó có Tomasz Nalecz, Zbigniew Siemiatkowski). Nhóm này muốn trên cơ sở giải thể đảng cộng sản, thành lập đảng xã hội dân chủ. Đã xuất hiện tên những nhân vật có thể trở thành chủ tịch đảng tương lai. Người đầu tiên được nêu tên là Tadeusz Fiszbach (cựu bí thư thứ nhất tỉnh Gdansk, đã tham gia đàm phán với CĐĐK về Thỏa Thuận Tháng Tám (5) và phản đối việc tuyên bố „Tình Trạng Chiến Tranh” (6). CĐĐK có cảm tình với Fiszbach. Ngày 15-01 phát biểu trước truyền hình, Lech Walesa (7) nói: “Fiszbach có thể là lãnh tụ tốt nhất của đảng cánh tả mới.”

Phát biểu của Lech Walesa như đổ thêm dầu vào lửa, chiều hướng vận động để Fiszbach trở thành chủ tịch của đảng mới bị chặn lai, Aleksander Kwasniewski (8), một cựu bộ trưởng, ủy viên trung ương đảng trẻ ngày càng được nhiều người chú ý hơn.

Rakowski: hãy giữ gìn sự thống nhất của đảng!

Một tuần trước khi khai mạc đại hội, Mieczyslaw Rakowski bí thư thứ nhất ban chấp hành trung ương đảng đã đi về  các địa phương, gặp gỡ tất cả các đại biểu sẽ dự đại hội đảng lần thứ XI, thuyết phục họ đừng chia rẽ. Ông nói: “Cánh hữu (chỉ CĐĐK-ND) chỉ chờ đợi chúng ta chia rẽ để tóm chúng ta như bắt cá trong chậu! Không, tôi không giơ tay để làm tan rã đảng”.

“TRYBUNA LUDU “tường thuật buổi gặp gỡ đầu tiên của bí thư thứ nhất: “Các đồng chí đảng viên già đã phát biểu với một niềm cay đắng và nỗi đau, rằng thật uổng phí cả cuộc đời đã cống hiến cho đảng. Trong cuộc gặp mặt, những khuôn mặt của các công nhân đầy lo lắng về số phận của dân tộc và tổ quốc. Đây là hình ảnh người thợ nguội Zalewski, giơ bàn tay  lao động chai dầy, với nỗi niềm cay đắng thổ lộ: “Các cháu tôi ở trường học đã nghe người ta nói, những người đảng viên như tôi đã  hủy hoại đất nước.”

“TRYBUNA  LUDU” báo động về tình hình đảng mất dần những bất động sản mà đảng đang sử dụng. Chỉ trong ngày 16-01 đã có 3 địa điểm bị chiếm dụng. Trong ngày thứ ba lúc 11 giờ, một nhóm thanh niên đã đột nhập vào tòa nhà của ban chấp hành tỉnh đảng bộ Katowice, tuyên bố chiếm dụng, treo tấm biển với dòng chữ  “Đây là món quà của Đảng Cộng Sản tặng cho các sinh viên”. Sau đó họ đã thay đổi yêu cầu chuyển tòa nhà cho Khoa Xã Hội Học và Thư Viện của trường Đại Học Tổng Hợp Slask.

Tiếp theo là hàng tít lớn: “Cuộc biểu tình khiêu khích của sinh viên trước trụ sở ban chấp hành Lodz”. Khoảng 100 sinh viên đã lấy đi tấm biển hiệu của tòa nhà , tổ chức bán đấu giá nó, tiền thu được chuyển cho quỹ  chính phủ của thủ tướng Mazowiecki. Tin cuối cùng, ủy ban những người vô gia cư đã chiếm giữ những phòng làm việc của văn phòng đảng ủy  Khu Liên Hợp Gang Thép Lê Nin tại Krakow.

Các cán bộ chuyên trách trong các cấp của bộ máy đảng, hàng ngày với tâm trạng đầy thất vọng gọi điện thoại đến tòa soạn “TRYBUNA  LUDU”: ”Chuyện gì sẽ xẩy ra đối với những cán bộ đảng ở các địa phương, những người lương thiện, cả cuộc đời làm việc phụng sự cho đảng? Thời gian làm việc chuyên trách cho đảng có được tính vào thời gian làm việc để về hưu không? Nhân dân cảm thấy bị những người lãnh đạo của đảng bỏ rơi, khi thấy họ không có phương cách gì giúp mình vượt qua những khó khăn trong cuộc đổi thay của của xã hội.”

Trong ngày khai mạc đại hội, trên trang nhất “TRYBUNA LUDU” đăng tin cuộc đối thoại qua điện thoại trực ban của ủy viên ban bí thư trung ương đảng Leszek Miller (9): “Anna Szymanska ở Warsaw khóc òa lên trong điện thoại,rồi nức nở, nghẹn ngào: với lòng kính trọng, tôi  van  xin các đồng chí đừng phá bỏ đảng!”

Thất bại  cho chúng ta một bài học đích đáng

Bên ngoài Cung Đại Hội, nơi khai mạc đại hội ngày 27-01-1990, khẩu hiệu lớn được căng lên: “Chúng ta mong muốn được phụng sự tổ quốc Ba Lan- giá trị tối thượng của chúng ta”. Bên trong phòng họp, các nhà kỹ thuật trang trí khác hẳn so với các đại hội trước đây. Thông thường , bên trong được trang trí phần lớn bằng màu đỏ. Lần này họ trang trí toàn bằng màu xanh.

Buổi chiều 27-01, 1633 đại biểu đã có mặt khai mạc đại hội. Trong tài liệu lưu trữ, bên cạnh họ tên các đại biểu, có ghi nghề nghiêp như: nhà bình luận , cán bộ giảng dậy trường đảng, ban thanh tra đảng của thành phố v…v. Nhưng nhiều nhất vẫn là các giáo viên, công nhân, các sỹ quan quân đội và 65 công an.

Trong diễn văn khai mạc đại hội, Mieczyslaw Rakowski nói: “Sự hiện hữu của đảng chúng ta trong đời sống của dân tộc, đất nước coi như đã chấm dứt. Nhưng thật không tốt, nếu như đại hội của chúng ta ghi vào nghị quyết lên án  nó….Tôi cho rằng, điểm yếu kém cơ bản nhất của phong trào cộng sản và đồng thời là nguyên nhân của tất cả  các thất bại của nó là sự từ bỏ dân chủ….Xã hội đã được giải phóng khỏi sự sợ hãi và xã hội đã ban thưởng cho C Đ Đ K lòng tin và hy vọng.  Nói một cách thẳng thắn:  sự thất bại của chúng ta là bài học đích đáng. “Kết thúc bài diễn văn ông thông báo: ” Tôi không có ý định ứng cử vào chức vụ lãnh đạo của đảng mới sẽ thành lập, và tôi tin rằng các đồng chí khác thuộc thế hệ của tôi cũng quyết định như vậy.” Đó là bài phát biểu duy nhất được vỗ tay dài nhất, to nhất trong suốt thời gian đại hội.

Chế nhạo nữ đồng chí từ Kalisz

Người đầu tiên ghi tên phát biểu là nữ đồng chí Henryka Minicka, đại biểu đến từ tỉnh Kalisz ( nghề nghiệp luật sư), đã bị huýt sáo chế nhạo. Đây là sư việc chưa từng xẩy ra trong hội trường mang tên Cung Đại Hội này.  H. Minicka nói: “Các đồng chí của tổ chức đảng giao nhiệm vụ cho tôi phải giới thiệu lịch sử của nhân dân Ba Lan thông qua điển hình là thành phố Kalisz-bắt đầu đưa ra một tập giấy nhỏ – Đây là lịch sử của Kalisz, xuất bản năm 1977, từ trang 650. Những đảng viên của thành phố chúng tôi cho rằng, đây là những năm tháng tốt đẹp nhất của đảng bộ thành phố… Tôi biết tại sao các đồng chí lại chế nhạo tôi, nhưng tôi đại diện cho các công nhân của thành phố chúng tôi… Tôi hy vọng rằng tôi đã làm xong công việc được giao phó và những người đã bỏ phiếu bầu tôi làm đại biểu sẽ tha thứ cho tôi.”

Khó khăn do Kwasniewski đưa ra

Phong trào 08 Tháng 07 với khoảng 200 đại biểu ủng hộ chuyển sang tấn công. Một người trong nhóm đã đưa ra dự án phải thật nhanh chóng giải thể đảng: ”Đảng đã đánh mất thành quả và những ý tưởng tốt đẹp của chủ nghĩa xã hội ở Ba Lan. Thời gian dành cho đảng đã  qua rồi.” Các buổi thảo luân do Leszek Miller chủ trì, rất nhiêu vấn đề được đưa ra.

Tomasz Nalecz (micro số 6): “Tôi muốn làm sáng tỏ để đồng chí Miller thấy rằng, chúng ta đang đứng trước quyết một định của đại hội. Quyết định này có thể sẽ dẫn tới những bi kịch. Chúng ta không thảo luận những vấn đề viển vông khác , chúng ta chỉ thảo luận lựa chọn hình thức nào để giải thể đảng.”

Miller: “Tôi phản đối ý kiến này. Không có vấn đề nào là viển vông cả.”

Các đại biểu không hiểu chuyện gì xẩy ra, họ sẽ biểu quyết vấn đề gì đây?

Aleksander Kwasniewski đi đến micro: “Đồng chí bí thư cho phép tôi phát biểu. Tôi sẽ không nói với chủ tịch đoàn, tôi nói với tất cả các đại biểu đang ngồi dưới. Tôi đề nghị chúng ta xem xét các vấn đề một cách thật  bình tĩnh. Nếu chúng ta ngay lập tức giải thể đảng, có nghĩa là  tài sản của nó sẽ trở thành của cải của kho bạc nhà nước. Vì vậy đầu tiên cần thành lâp đảng mới, sau đó đảng sẽ chuyển giao tài sản (10) cho đảng mới này, khi đó đảng mới tuyên bố giải thể.” Đây là công việc trong ngày thứ hai của đại hôi. Sau ý kiến của Kwasniewski, cả hội trường thở phào nhẹ nhõm, những tràng vỗ tay vang lên không ngớt.

Một đồng chí không xưng tên (micro số 4) nói: ”Thực chất các vấn đề đã được giải thích rõ ràng, đồng chí Kwasniewski đã nói khá đẩy đủ.”

Chỉ có đồng chí Okonienski từ Piaseczno không bị thuyết phục, Sau phút im lặng, đi đến micro và tuyên bố: ”Tôi muốn nói với các đồng chí rằng, dù chúng ta có làm việc gì khác, ngay cả việc  thành lập  đảng  mới, chúng ta đã, đang và sẽ là cộng sản. Chúng ta không có cách gì để thay đổi tình hình.”

Quân đội ủng hộ dân chủ

Ở một góc của hội trường, những đại biểu của quân đội và công an trong các bộ đồng phục nghiêm chỉnh. Thái độ của họ ra sao? Họ ủng hộ ai?

Trong danh nghĩa của những người lính, đồng chí Lewandowski công tác tại tòa soạn tạp chí ”Chiến Sỹ Nhân Dân” phát biểu: ”Hôm nay chấm dứt hoạt động của đảng trong quân đội, với tư cách những người lính,chúng tôi hy vọng rằng, từ nay quân đội sẽ không ủng hộ bất cứ một đảng phái chính trị nào, không trung thành với bất cứ tư tưởng  của  đảng phái nào. Quân đội chỉ trung thành với nhân dân và tổ quốc.” (vỗ tay).

Trong danh nghĩa đại diện cho công an, đồng chí A. Marczewski từ Konin phát biểu: ”Tôi là viên chức công an, chắc không lâu nữa sẽ được đổi tên thành cảnh sát. Dự thảo đạo luật mới quy định, viên chức cảnh sát không được  gia nhập bất cứ đảng chính trị nào. Tôi và có lẽ các đồng sự cũng đồng ý như vậy, chúng tôi mong muốn phục vụ xã hội, chúng tôi mong muốn có nghiệp vụ thành thạo, làm việc hiệu quả. Trên tất cả, là hoạt động theo đúng luật pháp” (vỗ tay).

Siemiatkowski nhớ lại câu truyện cười được sáng tác truyền miệng sau đại hội: Người ta hỏi nhau hiệu nhuộm lớn nhất ở Warsaw nằm ở đâu? Nằm trong Cung Đại Hôi của Lâu Đài Văn Hóa. Ở đó, đưa vào hai nghìn người ĐỎ, lúc ra thành hai nghìn NHÀ DÂN CHỦ.

Xuất ăn nhanh

16h45 Leszek Miller thông báo nghỉ giải lao. Các đại biểu được phát phiếu ăn tai quán bar phục vụ đại hội. Xuất ăn là xúc xích và bánh mì, họ vừa ăn vừa nhìn qua cửa sổ.

Bên ngoài,trong khoảng sân của Lâu Đài Văn Hóa khoảng vài trăm người tập trung biểu tình. Biểu ngữ của các tổ chức NZS (Hội Sinh Viên Độc Lập), Hội Đoàn Kết Đấu Tranh, PPS (Đảng Xã Hội Chủ Nghĩa Ba Lan), Quốc Tế Cộng Sản Vô Chính Phủ.
Họ đồng thanh hô: ”Cộng sản, hãy uống sữa đi vì ngày tận số của các ngươi sắp đến rồi!”,”Cộng sản, đi cọ rửa nhà vệ sinh!”, ”Vũ khi của các ngươi để ở nhà tên tướng (11)”

Ở dưới một cửa sổ, một nhóm người vừa câm vừa điếc, yên lặng đe dọa các đại biểu bằng các động tác. Họ giơ tấm biểu ngữ: ”Tòa Nhà Đảng(12) dành cho Trung Tâm Phục Hồi Chức Năng Câm Điếc.”

Bước đi ngẩng cao đầu

Thời gian tiếp theo đại hội đã thảo luận các vấn đề sau:

-Sự Kiện Tháng 03-1968.(13) Đồng chí Boguslaw Zalewski (đại biểu Trường Đ. H.  Tổng Hợp Warsaw) đề nghị đại hội ra tuyên bố phản đối chủ nghĩa bài Do Thái. Nhưng đồng chí Bohdan Prebacho cho rằng trước hết hãy đòi hỏi công bố toàn bộ sự thật về sự kiện tháng 03 cùng những hoạt động  phân biệt chủng tộc.

- Về những băng đeo cánh tay của ORMO ( Chiến SỹTình Nguyện Dự Bị Công An Công Dân). Đồng chí Mieczyslaw Mieszczankowski, giáo sư, nhà kinh tế học thuộc Viên Hàn Lâm Khoa Học phát biểu: ”Nhận xét cho rằng Đảng Cộng Sản Ba Lan đã  đưa đất nước Ba Lan đến tình trạng phá sản là không có cơ sở.” Rồi ông nói tiếp: ”Trong những năm 1946-47 tôi là hội viên của ORMO. Cho đến bây giờ, các con và cháu tôi đã giữ gìn  dải băng đeo tay như một kỷ niệm gia đinh. Câu hỏi được đặt ra: giờ đây người ta cho nó là điều xấu, cần phải lên án và vứt bỏ nó? Tôi mong muốn thảo luận vấn đề này.

- Về báo chí phương tây (đồng chí Sybilski, giáo viên từ Zielona Gora) cho biết, đã đọc “Frankfurter Allgemeine Zeitung” và thấy không yên tâm. Nội dung của nó chứa đựng nhiều điều không đúng về chúng ta, chủ yếu để tăng người đọc và thêm lợi nhuận.

- Vể vấn đề không nên tổ chức cuộc họp tại Cung Đại Hội (14) này . Đồng chí Kawiecki đại biểu của Lodz đề nghị không thảo luận nữa:”Tôi nghĩ rằng Cung Đại Hội gây cho chúng ta ấn tượng thất bại. Nhưng khi chuẩn bị đại hội, đồng chí Rakowski cho biết, có thể chuyển về họp tại Spodek của Katowice, nhưng sẽ tốn kém hơn rất nhiều, mà hiện nay chúng ta đang rỗng túi.

- Đồng chí Ryszard Ulicki cho rằng: ”Chúng ta đã thảo luận dài dòng nhiều vấn đê, tất nhiên mỗi vấn đề nhắc nhở về những năm tháng ngọt ngào hay cay đắng. Vỉ vậy tôi đề nghị chúng ta dừng thảo luận tại đây, bắt đầu chuyển sang thảo luận về việc thành lập đảng mới.”

Đảng mới được thành lập ngày 28-01 mang tên Đảng Xã Hội Dân Chủ  Ba Lan (Sọcjaldemokracja Rzeczypospolitej Polskej). Ông Aleksander Kwasniewski trở thành chủ tịch đảng, Leszek Miller là tổng bí thư.

Đảng Công Nhân Thống Nhất Ba Lan giải thể ngày 29-01 lúc 1giờ đêm. Trong tuyên bố có đoạn viết: ”Chúng tôi, các đại biểu của đại hội lần thứ XI Đảng Công Nhân Thống Nhất Ba Lan phản đối viêc áp dụng những hình thức trừng phạt đối với những người có quan điểm chính trị trong quá khứ. Lịch sử Đảng Công Nhân Thống Nhất Ba Lan đã xẩy ra nhiều trường hợp như vậy. Nay chúng tôi tuyên bố xóa bỏ tất cả các hình thức kỷ luật mà đảng đã áp dụng trong quá khứ đối với những người có quan điểm chính trị khác với quan điểm của đảng.”

Lúc 1 giờ 35 họ đã hát quốc tế ca và hạ cờ. Rất nhiều đại biểu nước mắt lưng tròng. Mieczyslaw Rakowski đã nói những lời cuối cùng: ”Chúng ta hãy chờ đợi xem lịch sử sẽ phán xét đảng của chúng ta như thế nào. Có thể như cách mạng Pháp, phải đến 30,40 năm sau, mới kết luận rằng,  những người làm cách mạng đã không đạt đươc mục tiêu đề ra. Tôi kêu gọi, hãy đừng ngược đãi PZPR, bởi vì, ngược đãi nó khác nào ngược đãi cuộc sống của chính mình. Bởi vì, sẽ tạo ra một tình hình rất lạ lùng, là tự chúng ta cũng không yêu chúng ta. Như vậy, chúng ta  hãy bước đi và ngẩng cao đầu.”

Warsaw tháng 03 – 2010
—————————————————————-
Ghi chú:
(1)  Zbiegniew Siemiatkowski :tham gia thành lập Đảng Xã Hội Dân Chủ. Năm 2002 đảng thắng cử, lập chính phủ, giữ chức bộ trưởng phụ trách các vấn để an ninh.

(2)    Mieczyslaw Rakowski: sinh năm 1926, nhà báo, Từ 1987, ủy viên bộ chính trị, phó thủ tướng. Từ 1989 cho đến khi giải thể đảng là bí thư thứ nhất.

(3)  Tadeusz Mazowiecki: sinh năm 1927, luật sư, nhà báo, cựu chủ tịch  Uỷ Ban Cố Vấn của CĐĐK, tổng biên tập tạp chí”SOLIDARNOSC”. Tháng 08-1989 trở thành thủ tướng không cộng sản đầu tiên sau 45 năm cầm quyền của đảng cộng sản.

(4)    Leszek Balcerowicz: sinh năm 1947, giáo sư kinh tế, 1989-1991 phó thủ tướng, bộ trưởng bộ tài chính, tác giả của kế hoạch chuyển hóa nền kinh tế tập trung bao cấp của Ba Lan sang nền kinh tế thị trường tự do, thường gọi” Kế Hoạch Balcerowicz”

(5)    Thỏa Thuận Tháng Tám , là thỏa thuận được ký kết giữa chính quyền cộng sản Ba Lan với C Đ Đ K. Là kết quả của các cuộc đình công do C Đ Đ K tổ chức. Thỏa thuận gồm nhiều điểm, trong đó chính quyền cộng sản đã phải công nhận C Đ Đ K là một tổ chức hợp pháp và công nhân có quyền được đình công.

(6)  Trước sự lớn mạnh không ngừng của  C Đ Đ K, ngày 13-12-1981 tướng W. Jaruzelski, bô trưởng bộ quốc phòng, bí thứ nhất ban chấp hành trung ương đảng tuyên bố „Tình Trạng Chiến Tranh”. Thiết quân luật trong toàn quốc, chính quyền được trao cho Hội Đồng Cứu Nguy Dân Tộc, cấm C Đ Đ K  hoạt động, 10.I31người bị bắt, 3.616 người bị án tù. Nhưng C Đ Đ K vẫn tồn tại và hoạt động bí mật, lại bị nhiều nước trên thế giới lên án, ngày 22-07-1983, sau 586 ngày chính quyền cộng sản phải tuyên bố bãi bỏ “Tình Trạng Chiến Tranh.”

(7)  Lech Walesa :sinh năm 1943, công nhân điện tại Xưởng Đóng Tầu Lenin tại Gdansk. Đề xuất và lãnh đạo phong trào đình công và trở thành chủ tịch C Đ Đ K. Năm1990 – 1995 trở thành tổng thống đầu tiên của Ba Lan được bầu trực tiếp của các cử tri trong toàn quốc.

(8)    Aleksander Kwasniewski: sinh năm 1954, năm 1985 là bộ trưởng bộ thể thao và thanh niên của chính quyền cộng sản. Khi thành lập Đảng Xã Hội Dân Chủ làm chủ tịch đảng. Hai lần thắng cử, làm tổng thống  hai nhiệm kỳ liên tiếp, từ 1995 đến2005.

(9)  Leszk Miller : sinh năm 1946   , ủy viên ban bí thư Đảng Cộng Sản Ba Lan cho đến khi đảng giải thể. Khi thành lập Đảng Xã Hội Dân Chủ trở thành tổng bí thư. Năm 2001, Liên Minh Cánh Tả thắng cử, làm thủ tướng chính phủ đến năm 2004.

(10)    Tài sản của Đảng Cộng Sản Ba Lan bao gồm rất nhiều bất động sản như: trụ sở đảng từ trung ương đến các địa phương, nhà trường, khách sạn cùng các tài sản khác trị giá hàng tỷ $. Chính quyền dân chủ đầu tiên đã phải thành lập Uỷ Ban Thanh Toán Tài Sản Đảng Cộng Sản để xử lý tài sản khổng lồ này (quốc hữu hóa, bán đưa vào ngân sách, giao cho các bộ hay chính quyền địa phương …)

(11)    Theo thỏa thuận của „Hội Nghị Bàn Tròn” giữa Đảng Cộng Sàn và C Đ Đ K , sau khi bầu cử quốc hội dân chủ, tướng Wọciech Jaruzelski, nguyên bí thư thứ nhất Đảng Cộng Sản Ba Lan, chủ tịch Hội Đồng Nhà Nước Ba Lan vẫn được tiếp tục giữ chức tổng thống cho đến khi bầu tổng thống mới.

(12)  “Tòa Nhà Đảng” là trụ sở của trung ương Đảng Cộng Sản Ba Lan. Được xây dựng từ năm 1952. Tọa lạc tại một trong những đại lộ lớn nhất Warsaw,là một trong khu nhà liên hợp lớn nhất Ba Lan. Hiện nay được sử dụng làm trung tâm tài chính và thị trường chứng khoán quốc gia.

(13)  Sự kiện  “Tháng 03-1968”:  Sinh viên các trường đại học ở hầu hết các thành phố của Ba Lan biểu tình đòi hỏi tự do dân chủ, phản đối công an đàn áp, bắt bớ sinh viên và những người gốc Do Thái. Chính quyền cộng sản đã bỏ tù nhiều sinh viên. 20.000 người Ba Lan gốc Do Thái đã bị buộc phải rời khỏi Ba Lan sang tỵ nạn tại Israel và các nước phương tây.

(14)  Cung Đại Hội (Hala Kongresowa) nằm trong Lâu Đài Văn Hóa và Khoa Học Warsaw, công trình là „tặng phẩm”của nhân dân Liên Xô tặng nhân dân Ba Lan. Cao 230,68 m, diện tích sử dụng 123.084m2 nằm giữa trung tâm Warsaw do Liên Xô thiết kế, thi công. Với 3.500 công nhân Liên Xô, xây dựng từ 05-1952 đến 07-1955. Tất cả các cuộc họp, các đại hội của Đảng Cộng Sản Ba Lan đều đã được tổ chức tại đây.

3 Phản hồi cho “Đêm cuối cùng của ĐCS Ba lan”

  1. saigonese82 says:

    Nhà cầm quyền CSVN đã rút kinh nghiệm của sự sụp đổ chế độ tại Đông Âu, Liên Xô, … nên họ ra sức bắt giữ, dập tắt bất cứ mối đe dọa nào, dù nhỏ, dù hợp pháp. Họ kiểm soát toàn bộ báo chí truyền thông, họ ra lệnh cho các CTy Điện thoại, Internet phải ngăn chặn mọi nguy cơ cho chế độ. Để làm điều này, họ bóp nghẹt Tự do, dân chủ và Nhân quyền bằng mọi thủ đoạn, kể cả thủ đoạn hèn, thâm độc như sử dụng côn đồ, du đảng kể cả việc gây tai nạn hoặc dùng “xã hội đen” đánh đập dân thường. Họ cũng khôn khéo không bao giờ để xảy ra tình trạng đói hoặc để dân quá phẫn uất, dẫn đến nổ bùng. Họ đang bóp cổ dân bằng bàn tay sắt bọc nhung (bóp cổ nhưng vẫn cho thoi thóp, khi căng quá thì nới nhẹ ra chút ít, được thế thì xiết thêm vào). Họ cướp đoạt ruộng đất của dân nghèo, chia chác cho ngưòi của họ (gọi là người có công cách mạng) để lấy lòng và duy trì tay chân. Tuy nhiên, hiện tình trong nước chưa chín mùi, người dân như đang âm thầm chịu đựng. Tất cả như đang âm ỉ, chưa đến lúc nổ tung, mà để bùng phát ra, hậu quả sẽ như núi lửa phun trào. Sau 35 năm cầm quyền toàn bộ đất nước, họ vẫn phải chua xót nhìn nhận : hiện có rất nhiều thế lực thù địch. Mong rằng Quân đội và Công an VN sớm nhận thức được nhiệm vụ của họ là trung thành và bảo vệ đất nước & người dân (như ở Ba Lan 20 năm trước đây). Khi đó, số phận của bọn đầu sỏ trong Đảng & Nhà nước CS sẽ kết thúc như Ceaucescu (Roumanie), Honecker (Đông Đức) hoặc Saddat Hussein (Iraq). Lịch sử sẽ tái diễn và khi đó sẽ là ngày vui của đất nước và dân tộc!

  2. Quang Thanh says:

    - Không còn có mật vụ, công an, quân đội để khủng bố và áp chế nhân dân, người ta mới thấy lũ Cộng sản yếu đuối bạc nhược thế nào! Dân gian có câu ” người sắp chết nói thực”, Cộng sản Ba Lan đã nói những gì trước khi chết:

    “….Tôi cho rằng, điểm yếu kém cơ bản nhất của phong trào cộng sản và đồng thời là nguyên nhân của tất cả các thất bại của nó là SỰ TỪ BỎ DÂN CHỦ….Xã hội đã được giải phóng khỏi sự sợ hãi và xã hội đã ban thưởng cho C Đ Đ K lòng tin và hy vọng”

    ”Hôm nay chấm dứt hoạt động của đảng trong quân đội, với tư cách những người lính,chúng tôi hy vọng rằng, từ nay quân đội sẽ không ủng hộ bất cứ một đảng phái chính trị nào, không trung thành với bất cứ tư tưởng của đảng phái nào. Quân đội chỉ trung thành với nhân dân và tổ quốc.”

    “Tôi là viên chức công an, chắc không lâu nữa sẽ được đổi tên thành cảnh sát. Dự thảo đạo luật mới quy định, viên chức cảnh sát không được gia nhập bất cứ đảng chính trị nào. Tôi và có lẽ các đồng sự cũng đồng ý như vậy, chúng tôi mong muốn phục vụ xã hội, chúng tôi mong muốn có nghiệp vụ thành thạo, làm việc hiệu quả. Trên tất cả, là hoạt động theo đúng luật pháp.”

    - Thế còn Cộng sản VN thì sao? Thay vì nghiền ngậm những lời nói thật này, thì họ làm ngược lại. Họ đang gia sức thúc ép guồng máy an ninh, mật thám, công an tăng cường trấn áp, bắt bớ bỏ tù những người dân Việt ĐẤU TRANH CHO DÂN CHỦ. Thật buồn cho những bạn trẻ VN đang mơ mộng hão huyền về sức mạnh của quân đội Cộng sản trước họa ngoại xâm phương bắc, với những hợp đồng mua sắm vũ khí từ Nga. Nào là máy bay tiêm kích đa năng, nào là chiến hạm tàng hình…Họ quên mất rằng VN vừa giật giải 3 trong bộ môn tham nhũng của 1 hội thi tầm cỡ quốc tế. Họ đâu có biết rằng, mỗi một chiếc may bay, 1 chiếc tàu chiến được mua về thì tài sản của các quan chức lãnh đạo công ty Vasuco (và nhiều người liên quan khác) sẽ cũng tăng theo hàng chục hàng trăm lần! (VASUCO là công ty quốc phòng chuyên chịu trách nhiệm nhập khẩu vũ khí khí tài cho quân đội CS VN, lãnh đạo công ty này toàn là con cháu các tướng tá, chính trị gia tại VN). Rồi thì để phục vụ xăng dầu cho các món khí tài trên thì đến lượt các đồng chí bên xăng dầu quân đội (thuộc công ty TECAPRO) cũng tha hồ chấm mút. Tóm lại chưa đánh được thằng giặc nào thì người dân VN đã và đang phải è cổ oằn lưng vì thế má, lạm phát và nợ quốc gia mất rồi.

  3. Bao giờ thì đến phiên Việt Nam ?, Hãy học bài học Ba-lan để tranh đấu cho một Việt Nam dân chủ, tự do và phú cường, đó là trách nhiệm của mỗi người công dân nước Việt cho tổ quốc mình, dân tộc mình, đồng bào mình, con cháu mình.
    Chắc chắn, sẽ một ngày con cháu chúng ta sẽ hỏi chúng ta rằng:- Cha, mẹ, ông, bà đã làm gì để giải thoát thoát con, cháu khỏi đời sống tăm tối, nghèo nàn, ngu dốt và đầy sợ hãi dưới chế độ Cộng Sản nầy?
    Hãy làm những gì có thể làm được, để chúng ta có thể tự hào và mãn nguyện trước khi nhắm mắt về với tổ tiên, về với hồn thiêng sông núi.

Phản hồi